SHAXSGA YOʻNALTIRILGAN TA’LIM TURLARI VA TEXNOLOGIYALARI

Аннотация

Более глубокий анализ личностно-ориентированного образования в статье показывает, какие изменения он требует не только для учащихся, но и для учителей и всей системы образования. Этот образовательный подход отличается от традиционных методов обучения, поскольку его основная цель - учет индивидуальных потребностей и способностей учащихся. В личностно-ориентированном образовании учащийся находится в центре образовательного процесса и освещается необходимость создания возможностей для его личностного развития и адаптации к изменениям. Annotation: A deeper analysis of student-centered learning in the article shows what changes it requires not only for students, but also for teachers and the entire education system. This educational approach differs from traditional teaching methods, as its main goal is to take into account the individual needs and abilities of students. In personality-oriented education, the student is at the center of the educational process, and it is emphasized that it is necessary to create opportunities for their personal development and adaptation to changes. Tayanch so‘zlar: shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim, individual yondashuv, ta’lim uslublari, differensatsiya, moslashuvchan ta’lim tizimi, o‘quvchi markazli ta’lim, o‘quvchilarning qobiliyatlari, interaktiv ta’lim, kollaborativ o‘rganish, tajriba asosida o‘rganish. Ключевые слова: личностно-ориентированное обучение, индивидуальный подход, методы обучения, дифференциация, гибкая система обучения, 129 SCIENCE SHINE INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL Issue 13(48), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 5.06.2025 обучение, ориентированное на ученика, способности учащихся, интерактивное обучение, коллаборативное обучение, обучение на основе опыта. Keywords: personality-oriented learning, individual approach, teaching methods, differentiation, flexible education system, student-centered learning, student abilities, interactive learning, collaborative learning, learning based on experience. Kirishish bo‘limi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’limning samarali amalga oshirilishi ta’lim tizimida jiddiy o‘zgarishlarni talab qiladi. Bunda ta’lim siyosatini yangilash, o‘qituvchilarning malakasini oshirish, texnologiyalarni ta’lim jarayoniga integratsiya qilish va o‘quvchilarning ehtiyojlarini doimiy ravishda o‘rganish muhim ahamiyatga ega. Ta’limda shaxsga yo‘naltirilgan yondashuvni muvaffaqiyatli amalga oshirish uchun ta’lim muassasalarining infratuzilmasini rivojlantirish va tegishli resurslarni taqdim etish zarur. Bularning barchasi ta’limning sifatini oshirish va o‘quvchilarning shaxsiy salohiyatini to‘liq rivojlantirishga yordam beradi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim tizimi kelajakda ta’lim sohasida eng muhim yondashuvlardan biri bo‘lishi kutilmoqda, chunki u o‘quvchilarning o‘ziga xos qobiliyatlari va ehtiyojlarini inobatga olgan holda ta’lim berishning eng samarali usulini taklif etadi. Asosiy bo‘lim. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’limning asosiy tamoyillari va uslublari ta’lim jarayonini yanada samarali, har bir o‘quvchining ehtiyojlariga mos ravishda tashkil etishga imkon yaratadi. Ushbu ta’lim tizimida o‘quvchi o‘zining shaxsiy qobiliyatlari va qiziqishlariga qarab ta’lim oladi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’limning tamoyillari o‘quvchilarni markazga qo‘yish va ularga individual yondashish asosida quriladi. Bunda har bir o‘quvchi o‘zining o‘rganish usulini, tezligini va qiziqishlarini hisobga olgan holda ta’lim oladi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’limning asosiy tamoyillaridan biri - individual yondashuvdir. Bu tamoyil ta’lim jarayonida har bir o‘quvchining o‘ziga xos xususiyatlarini, qobiliyatlarini va ehtiyojlarini inobatga olishni nazarda tutadi. Bunda o‘quvchilarga o‘ziga mos ta’lim jarayonini yaratish, ularning qiziqishlariga javob beradigan o‘quv materiallarini tanlash imkoniyati beriladi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim o‘quvchining o‘z bilimlarini oshirishga, maqsadga yo‘naltirilgan ishlashga yordam beradi. Bu tamoyil o‘quvchining mustaqil ishlashini qo‘llab-quvvatlash va unga o‘zini ifodalash uchun imkoniyat yaratadi. Ikkinchi tamoyil - ta’limda o‘quvchining faol ishtiroki. O‘quvchi ta’lim jarayonida faol ishtirok etishi, o‘rgatishdan ko‘ra o‘rganish jarayoniga ko‘proq e'tibor qaratish kerak. O‘quvchi o‘ziga qulay bo‘lgan o‘rganish uslubini tanlash imkoniyatiga ega bo‘ladi, bu esa ularning o‘rganishga bo‘lgan motivatsiyasini 130 SCIENCE SHINE INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL Issue 13(48), Volume 1 | ISSN 3030-377X | 5.06.2025 oshiradi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’limda o‘quvchi o‘zining faoliyatini rejalashtiradi va o‘z maqsadlariga erishish uchun turli resurslardan foydalanadi. O‘quvchi o‘zining bilim olish jarayonini boshqarish imkoniyatiga ega bo‘lishi, uning mustaqil fikrlashini va qarorlar qabul qilish qobiliyatini rivojlantiradi. Bundan tashqari, shaxsga yo‘naltirilgan ta’limda differensatsiya prinsipi ham muhim rol o‘ynaydi. Bu prinsipi ta’lim jarayonida o‘quvchilarning turli ehtiyojlari, qobiliyatlari va qiziqishlari hisobga olinadi. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’li