Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
СИНТЕЗ ҚИЛИНГАН КОРРОЗИЯ ИНГИБИТОРИ (ИКФ-2) БИЛАН ПЎЛАТ Ст20 СИРТИНИНГ ИНГИБИРЛАШ МЕХАНИЗМИ
Нуриллоев Зафар Исматиллоевич
Образование наука и инновационные идеи в мире · 2025
Аннотация
мазкур мақолада пўлат Ст20 сиртининг коррозия ингибирланишини механизми ва ингибитор-Fe комплексининг ҳосил бўлишини УБ- ва ИҚ-ютилиш спектрлари асосида тадқиқ қилиш. Калит сўзлар: Пўлат Ст20, ингибитор, коррозия, ултрабинафша (УБ) ва инфрақизил (ИҚ) спектрлари, ИКФ-2 (поликротонолдитиоамидофосфат). МЕХАНИЗМ ИНГИБИРОВАНИЯ ПОВЕРХНОСТИ СТАЛИ СТ20 СИНТЕТИЧЕСКИМ ИНГИБИТОРОМ КОРРОЗИИ (ИКФ-2) Нуриллaев Зафар Исматиллоевич Бухарский государственный технический университет Аннотация: В данной статье описан механизм ингибирования коррозии поверхности стали Ст20 и проведено исследование, основанное на УФ- и ИК- спектрах поглощения для подтверждения образования комплекса ингибитор-Fe. Ключевые слова: Сталь Ст20, ингибитор, коррозия, ультрафиолетовые (УФ) и инфракрасные (ИК) спектры, ИКФ-2 (поликротонолдитиоамидофосфат). MECHANISM OF INHIBITION OF THE SURFACE OF ST20 STEEL BY A SYNTHETIC CORROSION INHIBITOR (IKF-2) Nurilloyev Zafar Ismatilloevich Bukhara State Technical University Annotation: In this paper, the mechanism of corrosion inhibition of steel St20 surface and the study based on UV- and IR-absorption spectra to confirm the formation of inhibitor-Fe complex. https://scientific-jl.org/obr 9 2 Выпуск журнала №-70 Часть–1_ Мая –2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181-3187 Key words: Steel St20, inhibitor, corrosion, ultraviolet (UV) and infrared (IR) spectra, IKF-2 (polycrotonoldithioamidophosphate). Кириш. Пўлат Ст20 – (ГОСТ 1050-88) га мувофиқ, 20 маркали пўлат углеродли конструкцион қотишма бўлиб ва жадвалда берилган элементларни сақлайди. [1] Пўлат Ст20 нинг кимёвий таркиби, % Fe C S M N S P C C A i n i r u s 97, 0 0 0 0 0 0, 0 0 0 755- ,17- ,17- ,35- ,3 ,04 035 ,25 ,3 ,08 97,215 0,24 0,37 0,65 гача гача гача гача гача гача Ингибитор-Fe комплексининг ҳосил бўлиш имконятларини тасдиқлаш учун УБ- ва ИҚ-ютилиш спектрларидан фойдаланилди, пўлат Ст20 нинг 0,5 г/л ИКФ- 2 ингибиторларини сақловчи 1М H SO эритмасига ботиришдан олдинги ва 3 2 4 сутка давомида ботирилгандан кейинги маълумотлар 1-расмда берилган. Расмларда ютилиш қийматларининг ва улар интенсивлигининг оғиши кўрсатилган [2]. Пўлатнинг эритмага ботирилишидан кейин ИКФ-2 ингибиторлари учун абсорбциянинг ортиши кузатилади. Бу Fe2+ ионлари ва ингибиторларнинг функционал-фаол гуруҳлари орасида комплекснинг ҳосил бўлганлигидан далолат беради. Бу комплекснинг ҳосил бўлиши абсорбция ва унинг интенсивлиги қийматида кузатиладиган оғишнинг сабаби бўлиши мумкин, у эса ўз навбатда ингибиторнинг антикоррозион фаоллигига сабаб бўлади. Таъкидлаш жоизки, ботирилгунга қадар ва ботирилгандан кейинги ингибиторларнинг спектрларида сезиларли фарқ кузатилмади, бу ингибитор ва пўлат орасида ўзаро кучсиз таъсир мавжудлигидан далолат беради (физик адсорбцияни тасдиқлайди) [2,3]. https://scientific-jl.org/obr 9 3 Выпуск журнала №-70 Часть–1_ Мая –2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181-3187 1-расм. Пўлат Ст20 нинг 0,5 г/л ИКФ-2 ингибиторини сақлаган 1М H SO эритмасига ботирилишидан олдинги ва 72 соат ботиришдан 2 4 кейинги УБ-спектрлари Маълумки, ИҚ-спектрофотометр органик бирикмаларда мавжуд бўлган функционал гуруҳлардаги боғ турини аниқлашда қўлланиладиган кучли асбоблардан бири ҳисобланади. Ингибиторлар органик бирикмалар бўлгани учун улар металл сиртида адсорбиланган ҳолда унинг коррозиядан ҳимоясини таъминлайдилар. Демак, ингибиторларнинг металл сиртига адсорбиланишини ёки адсорбиланмаслигини аниқлаш учун металл сиртининг ИҚ-анализи фойдали бўлиши мумкин. Мазкур тадқиқотда ИҚ-спектрлар қуйидаги далилни, яъни кислотали муҳитда Ст20 пўлат коррозиясининг кучсиз ингибирланиши пўлат сиртида ингибитор молекуласининг адсорбциясига боғлиқлигини исботлаш учун, шунингдек ингибирланган эритмага пўлат ботирилгандан кейин унинг сиртидаги боғланишлар ҳақидаги маълумотни бериш учун қўлланилди. 2-расмда дастлабки ИКФ-2 ингибиторининг ИҚ-спектри, 0,5 г/л ИКФ-2 ингибиторини сақловчи эритмага ботирилгандан кейин металла сиртида шаклланган ҳимоя плёнкасининг ИҚ-спектри эса 3-расмда кўрсатилган. https://scientific-jl.org/obr 9 4 Выпуск журнала №-70 Часть–1_ Мая –2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181-3187 Ингибиторлар иштирокидаги шунга ўхшаш графиклар тегишлича 4- ва 5- расмларда тасвирланган. Дастлабки 3429,96 см-1 даги ютилиш (боғланган гидроксил) N–H кучли кенгайиш режими билан ёпилади. 1634,71 см-1 чизиғи N– H га тегишли. 1078,62 см-1 даги чўққини С–О гуруҳига мансуб деб ҳисоблаш мумкин. 600 см-1 дан юқори бўлган ютилиш чизиқлари С=C–H : C – H га тегишли. Демак, бу ингибиторлар бирикмаларнинг аралашмасини, яъни турли функционал гуруҳларни сақлайди. 2-расм. Таркибида 0,5 г/л ингибитор сақлаган 1 М H SO эритмасига 10 2 4 соат ботирилган пўлат Ст 20 сиртидаги ИКФ-2 адсорбцион қатламнинг ИҚ- спектри Таркибида 0,5 г/л ИКФ-2 сақловчи 1 М H SO эритмасига 72 соат 2 4 ботирилгандан Ст20 пўлат сиртида шаклланган ҳимоя қаватининг тегишлича 4- расм (b) ва 5 расмда (b) тасвирланган ИҚ-спектрларидан кўринадики, 3429,96 см- 1 да кенгайган гидроксил гуруҳ ИК
Доказательный фрагмент
«мазкур мақолада пўлат Ст20 сиртининг коррозия ингибирланишини механизми ва ингибитор-Fe комплексининг ҳосил бўлишини УБ- ва ИҚ-ютилиш спектрлари асосида тадқиқ қилиш.»
Образец извлечения
Демо-превьюмазкур мақолада пўлат Ст20 сиртининг коррозия ингибирланишини механизми ва ингибитор-Fe комплексининг ҳосил бўлишини УБ- ва ИҚ-ютилиш спектрлари асосида тадқиқ қилиш. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Просмотров
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- Steel St20, inhibitor, corrosion, ultraviolet (UV) and infrared (IR), ингибитор, ИКФ-2 (поликротонолдитиоамидофосфат)., ултрабинафша (УБ) ва инфрақизил (ИҚ) спектрлари, коррозия, Пўлат Ст20
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
Академические исследования в современной наукеKhudaiberdiyeva Arafat Israilovna, Ph.D Professor hudayberdiyevaarofat@gmail.com +12026
Научные статьиI.B.Yangiboyev, E.X.Berdanov +22025