NIYOZIYNING BAYOZLARGA KO‘CHIRILGAN SHE’RLARI HAQIDA BA’ZI MULOHAZALAR

Аннотация

XIX asr oxiri – XX asr boshlarida Xorazm adabiy muhitida shakllangan bayozchilik an’anasi o‘zbek mumtoz adabiyoti namunalarining qo‘lyozma holida saqlanishi va avlodlarga yetib kelishida muhim vosita bo‘lgan. Ana shu jarayonning faol ishtirokchilaridan biri sifatida tanilgan Otaniyoz Qora Oxun Niyoziy o‘zining g‘azal, muxammas, musaddas, qasida va boshqa janrlardagi she’rlari bilan mazkur madaniy-ilmiy jarayonda munosib o‘rin egallaydi. Uning ijodiy merosi faqat devon holida emas, balki ko‘plab bayoz qo‘lyozmalarida ham saqlanib qolgan. Ushbu maqolada Niyoziy asarlari kiritilgan qo‘lyozma bayozlar manbashunoslik va matnshunoslik nuqtai nazaridan ko‘rib chiqiladi. Qo‘lyozmalar tarkibi, hajmi, yozuv xususiyatlari, kotiblar to‘g‘risidagi ma’lumotlar, shuningdek, muqova va tashqi tuzilish elementlari tahlil qilinadi. Tadqiqot orqali shoirning adabiy merosini ilmiy muomalaga kiritish va Xorazm adabiy muhiti doirasida tutgan o‘rnini aniqlashtirishga xizmat qiluvchi asosiy manbalar aniqlanadi.