К содержанию
РецензированоRU2021

Структурные особенности военных терминов на английском и узбекском языках

Курганов Анваржон · Тошкент, Ўзбекистон (университети мустақил изланувчиси,)

in Library · 2021

Аннотация

Ушбу мақолада инглиз ва ўзбек тилларида қўлланиладиган ҳарбий терминларнинг структур хусусиятлари борасида баҳс юритилади. Ҳарбий терминлар қўшин турларини ифодаловчи, ҳарбий штаб, умумтактик, ҳарбий топографик, ҳарбий саф ва ҳарбий-ташкилий фаолиятга оид терминлар гуруҳларига ажратиб, таснифланди. Тадқиқотга оид тўпланган материаллар таҳлилидан инглиз ва ўзбек тили ҳарбий терминларини ҳосил қилишда аффиксация, конверсия ва композицион усулларнинг сермаҳсул усуллардан эканлиги маълум бўлди. Бундан ташқари, инглиз ва ўзбек тиллари ҳарбий терминларининг умумий миқдорини қайси сўз туркумларига мансублигини билиш мақсадида терминлар лингвостатистик усул мезонларига асосланиб таснифланди. Шу билан биргаликда, ҳозирги инглиз ва ўзбек тили ҳарбий терминологиясида мавжуд қисқартмаларнинг сўз ясовчи элементлари билан боғлиқ структур моделлари ҳам кўриб чиқилди. Калит сўзлар: ҳарбий термин, терминология, лексема, терминологик бирлик, сўз ясаш, аффиксация, луғат, конверсия, композицион усул, аббревиация. Курганов Анваржон, Соискатель Узбекского государственного университета мировых языков, Ташкент, Узбекистан e-mail: anvarjon74_74@mail.ru СТРУКТУРНЫЕ ОСОБЕННОСТИ ВОЕННЫХ ТЕРМИНОВ НА АНГЛИЙСКОМ И УЗБЕКСКОМ ЯЗЫКАХ АННОТАЦИЯ В статье обсуждаются структурные особенности военных терминов, используемых в английском и узбекском языках. Военные термины были разделены на группы по воинским типам, генеральному штабу, общетактическому, военно-топографическому, воинским званиям и военно-организационным видам деятельности. В результате анализа собранных материалов исследования было определено, что методы аффиксации, преобразования и композиции являются наиболее эффективными при формировании английских и узбекских военных терминов. Кроме того, чтобы выяснить, к каким группам слов относится общее 351 СЎЗ САНЪАТИ ХАЛҚАРО ЖУРНАЛИ | МЕЖДУНАРОДНЫЙ ЖУРНАЛ ИСКУССТВО СЛОВА | INTERNATIONAL JOURNAL OF WORD ART №3 | 2021 количество военных терминов в английском и узбекском языках, термины были классифицированы по критериям лингвостатистического метода. В то же время были рассмотрены структурные модели, связанные с словообразовательными элементами существующих сокращений в современной английской и узбекской военной терминологии. Ключевые слова: военный термин, терминология, лексема, терминологическая единица, словообразование, аффиксация, словарь, преобразование, метод композиции, аббревиатура. Kurganov Anvarjon, Competent for the Uzbekistan State University of World Languages, Tashkent, Uzbekistan e-mail: anvarjon74_74@mail.ru STRUCTURAL FEATURES OF MILITARY TERMS IN ENGLISH AND UZBEK LANGUAGES АNNОТАTION The article discusses the structural features of military terms used in the English and Uzbek languages. Military terms were divided into groups according to military types, general staff, general tactical, military topographic, military ranks and military organizational activities. As a result of the analysis of the collected research materials, it was determined that the methods of affixation, transformation and composition are the most effective in the formation of English and Uzbek military terms. In addition, in order to find out to which groups of words the total number of military terms in the English and Uzbek languages belongs, the terms were classified according to the criteria of the linguistic-statistical method. At the same time, structural models associated with derivational elements of existing abbreviations in modern English and Uzbek military terminology were considered. Keywords: military term, terminology, lexeme, terminological unit, word formation, affixation, vocabulary, transformation, composition method, abbreviation. Инсоният жамиятининг ҳарбий фаолиятга ва қуролли кучлар тузилмасига муносабати ҳарбий терминологиянинг шаклланиши ва истиқболдаги ривожига таъсир қилади. Таъкидлаш жоизки, ҳарбий терминология нафақат турли ҳарбий ҳаракатлар, балки ҳарбий ислоҳотлар ва туб ўзгаришлар натижасида бойиб, янада мукаммаллашиб боради. Шунга кўра, ҳарбий терминларни қуйидаги гуруҳларга ажратиб, таснифлаш мумкин: Қўшин турларини ифодаловчи терминлар – ушбу терминлар ҳарбий қисмларга хос тушунчаларни ифодалаш учун қўлланилади. Масалан: artillery – артиллерия; infantry - пиёда аскар; radiotechnical troops -радиотехник қўшинлар; air force - ҳарбий ҳаво қўшинлари; airborne troops – ҳаво - десант қўшинлари. Ҳарбий штаб терминлари – ушбу терминлар ҳарбий органларда шахсий таркибни бошқариш учун кенг қўлланилади. Масалан: headquarters – штаб; staff car - штаб вагони; personnel - шахсий таркиб ва б. Умумтактик терминлар – мазкур терминлар умумтактик вазифаларни амалга ошириш жараёнида, умумҳарбий жанг олиб бориш ва унга тайёргарлик кўришда қўлланилади. Масалан: defense – мудофаа; provost corps – 1) ҳарбий полиция, 2) ҳарбий майдон жандармерияси; offensive – ҳужум ва ҳ.к. Ҳарбий-ташкилий фаолиятга оид терминлар – ушбу терминлар қуролли кучларнинг турли таркибий бўлинмаларида қўлланилади. Unit – бўлинма; company – рота; battalion – батальон

Доказательный фрагмент

«Ушбу мақолада инглиз ва ўзбек тилларида қўлланиладиган ҳарбий терминларнинг структур хусусиятлари борасида баҳс юритилади.»

Образец извлечения

Демо-превью

Ушбу мақолада инглиз ва ўзбек тилларида қўлланиладиган ҳарбий терминларнинг структур хусусиятлари борасида баҳс юритилади. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
military term, terminology, lexeme, terminological unit, word formation, терминологии бирлик, конверсия, аффиксация, терминологическая единица, лексема, abbreviation, аббревиатура, vocabulary, лугат, словарь, композицион усул, метод композиции, terminologieal unit, аббревиация, affixation, терминология, суз ясаш, преобразование, словообразование, transformation, х,арбий термин, военный термин, composition method
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники