Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
AXBOROT XAVFSIZLIGIGA TAHDIDLAR VA ULARNING MANBALARI
Xolimtayeva Ikbol Ubaydullayevna
Образование наука и инновационные идеи в мире · 2026
Аннотация
В данной статье проанализированы угрозы информационной безопасности и их технические, социальные и природные источники. Также рассмотрены внутренние и внешние факторы, способствующие возникновению угроз, с акцентом на человеческий фактор и технологические ошибки. Кроме того, в статье освещаются современные методы выявления и нейтрализации угроз, а также подчеркивается значимость политики безопасности. Ключевые слова: В рамках аудиторского процесса аудит информационной безопасности включает в себя обеспечение защиты информационных систем (ИС), анализ угроз и их источников, рассмотрение внутренних и внешних угроз, выявление существующих уязвимостей, а также исследование угроз, связанных с киберпреступлениями и компьютерными преступлениями. Кроме того, он предполагает анализ рисков с помощью моделирования угроз и атак, оценку доказательств и разработку стратегий защиты для обеспечения безопасности информационных ресурсов. Деятельность осуществляется на основе программ и критериев аудита в соответствии со стандартами безопасности информационных технологий, такими как ISO 19011 и ISO 15408 (Общие критерии). Audit - bu bozor iqtisodiyotida, ayniqsa buxgalteriya hisobi sohasida keng qo‘llaniladigan tijorat korxonasi faoliyatining har qanday sohasini mustaqil hamda neytral nazorat qilish. Korxonaning umumiy rivojlanishi nuqtai nazaridan uning xavfsizligi auditi muhim ahamiyatga ega bo‘lib, u xavfsizlikka tahdidlar ehtimoli bilan bog‘liq risklarni tahlil qilishni, ayniqsa axborot resurslariga nisbatan, axborot tizimlari (AT) xavfsizligining hozirgi darajasini baholash, ularni himoya qilish tizimidagi to‘siqlarni mahalliylashtirish, axborot tizimlarining axborot xavfsizligi sohasidagi amaldagi standartlarga muvofiqligini baholash va axborot tizimlari xavfsizligini ta’minlashning yangi mexanizmlarini joriy etish va amaldagi samaradorligini oshirish bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqish o‘z ichiga oladi. https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-71 409 Часть–7_ июня–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 Axborot xavfsizligi auditining asosiy maqsadi esa rivojlanish istiqbollarini hisobga olgan holda boshqarish uchun korxona axborot tizimining xavfsizlik darajasini baholash sifatida belgilanadi. Zamonaviy sharoitda, axborot tizimlari korxona faoliyatining barcha sohalariga singib ketganda va ularni Internet bilan bog‘lash zarurati hisobga olinsa, shuningdek, ichki va tashqi tahdidlarga ochiq bo‘lsa, axborot xavfsizligi muammosi muhimligi jihatidan iqtisodiy yoki fizik xavfsizlikdan kam emas. Axborot xavfsizligi bo‘yicha mutaxassislar tayyorlashda ko‘rib chiqilayotgan muammoning ahamiyatiga qaramay, u hozirgacha mavjud o‘quv dasturlariga alohida kurs sifatida kiritilmagan, darslik va o‘quv qo‘llanmalarida muhokama qilinmagan. Bu axborot xavfsizligi auditi sohasida zarur me’yoriy-huquqiy bazaning yo‘qligi, maxsus tayyorlangan mutaxassislar va amaliy tajribaning yetarli emasligi bilan bog‘liq. Mazkur tadqiqot ishi korxonada axborot xavfsizligi auditini o‘tkazish uchun birinchi navbatda uslubiy va tashkiliy asoslarni hisobga olishga qaratilgan. Ishning maqsadi belgilangan masalalarning quyidagi ketma-ketligini o‘z ichiga oladi: − tahdidlar, zaifliklar, risklar va ularni kamaytirish yoki oldini olish bo‘yicha ko‘rilgan qarshi choralarni hisobga olgan holda axborot xavfsizligi (AT) tizimini yaratish modelini tavsiflash; − risklarni tahlil qilish va boshqarish usullarini ko‘rib chiqish; − xavfsizlik auditining asosiy tushunchalarini tavsiflaydi va uni amalga oshirish maqsadlarini tavsiflash; − axborot xavfsizligi auditini o‘tkazishda qo‘llaniladigan asosiy xalqaro va milliy standartlarni tahlil qilish; − “umumiy mezonlar” (ISO 15408 standarti) asosida axborot texnologiyalari xavfsizligini baholash mexanizmini taqdim etish; − axborot xavfsizligini boshqarishning ISO 17799 xalqaro standartidan foydalanish bo‘yicha aniq tavsiyalar ishlab chiqish; https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-71 410 Часть–7_ июня–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 − axborot xavfsizligi auditini o‘tkazish uchun dasturiy ta’minotdan foydalanish imkoniyatlarini tahlil qilish; − korxonada axborot xavfsizligi auditini o‘tkazish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqish. Axborot xavfsizligining markaziy tushunchasi “tahdid” tushunchasidir. Lug‘atlarga ko‘ra, «tahdid» atamasi jamoat yoki shaxsiy manfaatlarga fizik, moddiy yoki boshqa zarar yetkazish, shuningdek, mumkin bo‘lgan xavfni anglatadi. Zamonaviy adabiyotda ko‘pgina nashrlar mualliflari axborot xavfsizligiga tahdidni axborotga beqarorlashtiruvchi ta’sirning xususiyati (turi, usuli) bilan yoki sub’ekt tomonidan huquqlarining buzilishi natijasida yetkazilgan zarar ko‘rinishidagi bunday ta’sirning oqibatlari (natijalari) bilan aniqlaydilar [2,8]. «Zarar» kategoriyasi faqat uning yetkazilgani isbotlangan taqdirdagina haqiqiy hisoblanadi. Bu shuni anglatadiki, zarar yetkazishga olib keladigan harakatlar huquqiy nuqtai nazardan jinoyat tarkibi sifati
Доказательный фрагмент
«В данной статье проанализированы угрозы информационной безопасности и их технические, социальные и природные источники.»
Образец извлечения
Демо-превьюВ данной статье проанализированы угрозы информационной безопасности и их технические, социальные и природные источники. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Просмотров
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- Within the audit process, the concept of information security audit, ichki va tashqi tahdidlar, Audit jarayoni doirasida axborot xavfsizligi auditi axborot tizimlari (AT)ning himoyasini ta’minlash, axborot jinoyatlari va kompyuter jinoyatlari bo‘yicha tahdid tahlili va hujum modellashtirish orqali risklarni tahlil qilish, mavjud zaifliklar, xavfsizlikka tahdidlar va tahdid manbalari, dalillar tahlili hamda axborot resurslarini himoyalash uchun himoya strategiyalarini ishlab chiqishni nazarda tutadi
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
Академические исследования в современной наукеKhudaiberdiyeva Arafat Israilovna, Ph.D Professor hudayberdiyevaarofat@gmail.com +12026
Научные статьиI.B.Yangiboyev, E.X.Berdanov +22025