ISSIQXONALARDA AVTOMATLASHTIRILGAN SENSOR BOSHQARUV TIZIMINI YARATISH VA ISHLAB CHIQARISH NAZORAT O’LCHASH ASBOBLARINING ANIQLIGINI OSHIRISH

Аннотация

In this article, we set ourselves the task of considering, using the example of a greenhouse, the creation of a sensor control system to improve the accuracy of instrumentation of automated production enterprises. The authors analyzed the activities of more than ten greenhouses today, familiarized themselves with sources related to the industry, about their problems and advantages during operation. As a result of the analysis, it was found that some of the greenhouses were built at the level of current demand. As a result of the introduction of IoT in this area, wireless communications have become widespread and an automated system has been created. Increasing the accuracy of measuring instruments used to control production activities in a greenhouse, creating modern control sensors, selecting sensitive sensor elements, for example, sprinkling watering of planted seedlings, maintaining uniform temperature, etc. Complete information about problems and solutions is provided. Issiqxonalar (rasm-1) bu kelajak texnologiyalari hisoblanib biz istagan vaqtimizda iqlimni nazorat qilishimiz orqali maxsulotlar yetishtirishimiz mumkin va iqlim ozgarishlarining o’simliklarga ta’sirini sezilarni kamaytirishi mumkin. Issiqxonalar nomavsumiy vaqtlarda bizga huddi o’z vaqtida yetishtirladigandek va yuqori sifatli mevalar, gullar va sabzavotlarni ishlab chiqarish uchun asosiy ahamiyat kasb etadi. Issiqxonalarning asosiy maqsadi hosilni ko’paytirish, hosilning sifatini yaxshilash, hosilni oshirish va hosilni qayta osishini nazorat qilish uchun muhim https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-73 60 Часть–1_ июл–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 bo’lgan eng ajoyib iqlim sharoitrlarini (haroratni namligini yorug’likni va karbonat angdridni nazorat qilishdan iboratdir. Birinchi muommo issiqxona ustidagi plenkasini yirtilib ketmaslik chorasini ko’rish lozim. Issiqxona plyonkasi sinishining asosiy sababi shundaki, issiqxonalar qurish uchun ishlatiladigan bambuk ustunlari, temir simlar, alyuminiy simlar va boshqa materiallar bilan teshilgan qattiq va o'tkir plyonkalardan foydalanganlik. Shunga ko'ra, qurilish ramka material yuzasi silliq bo’lishi, bambuk qo'shma birlashgan qismlarining silliqligiga etibor berish. Bog'lash kerak bo’ladigan materiali kanop arqon, ip va boshqa yumshoq materiallarni tanlashi kerak. Issiqxona ustki qismi shikastlangan plyonka zudlik bilan ta'mirlanishi kerak. Yupqa plyonkani ishlatish natijasida saqlash jarayonida shikastlanishi oson. Amaldagi zarar uchun vaqtinchalik ta'mirlash usuli qabul qilinishi kerak. Amaliyot shuni ko'rsatdiki, issiqxonada ishlatib bo’lgan plyonkasini saqlashning eng yaxshi usuli avval yuvilishi va uni chuqurga tuproqi erga ko'mishdir. Issiqxonani ishlatish jarayonida quydagi muommalar mavjud: • Issiqxonada ekiladigan ko’chatlarni uchun suv va ishlov beriladigan o'g'itlarni boshqarish; • Parvarish jarayonida ko’chatlarni tuproqsiz etishtirishning afzalliklarini isbotlash; • Ekilgan ko’chatlarni parvarish, gullash va etilish jarayonlarini modellashtirish; • Aqlli issiqxonalar uchun IoT texnologiyasini joriy etish; • Issiqxona ichining yorug'ligini boshqarish texnologiyasini ishlab chiqish; Rasm 1. Issiqxonaning ichki ko’rinishi. https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-73 61 Часть–1_ июл–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 Mualliflar tomonida yuritilgan g’oya, issiqxonalarga IoT texnologiyasining keng qo’llanilishi barcha jarayonlarga Simsiz aloqa vositalarini o’rnatish yordamida issiqxona parametrlarini tashqi ko’rinishini, rivojlanishini va sezgir elementlardan tashkil topgan asbob uskunalarni boshqarish va qishloq xo’jaligi maxsulotlari bilan ta’minlash va hosillarni iqlim injiqliklaridan himoyalashga qaratilgan. Manbalardan ma’lumki, respublikamizda ekologiyaning buzilishi va tanqisligi kuzatilmoqda, natijada qishloq ho’jaligi maxsulotlarni issiqxonalarda etishtirish afzalligi kelib chqadi. Masalan, Toshkentda 30 yil davomida yashillikning yo‘qolib borishi va ekologiya o’zgarib borishi xaritasi keltirilgan. Kelajakda issiqxona effektidan zarar koʻrmaslik uchun tavsiyalar berilgan:[3] qayta tiklanadigan energiya manbalariga oʻtish; qazib olinadigan yoqilgʻidan kamroq foydalanish; sohalarda energiya tejovchi texnologiyalarni joriy qilish; energiya samaradorligini oshirish; tabiiy yashilliklarni koʻpaytirish, oʻrmon yongʻinlarini oldini olish; https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-73 62 Часть–1_ июл–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 ekologik toza qishloq xoʻjaligini joriy qilish; tuproq tarkibidagi organik moddalarni saqlash; tejamkor transport vositalaridan va IoT texnologiyasidan foydalanish. Ushbu maqolaning birinchi qismi issiqxonaning strukturasini tashkil etish, ikkinchi qismi simsiz aloqa yordamida boglanish arxitekturasini, uchunchi qismi esa tajribalar va natijalarni muhokama qilish va xulosa korsatib otilgan. Issiqxona strukturasi rasmdagi korsatilgandek aniq qishloq xoja