К содержанию
РецензированоEN2025

ÒSMIR YOSHDAGI BOLALAR EMOCIONAL INTELLEKTINI RIVOJLANTIRISHNING AHAMIYATI

RIVOJLANTIRISHNING AHAMIYATI · INTELLIGENCE IN ADOLESCENTS · Sagindikova Nargiza Jubatkanovna · Esemuratova Gulbanu Sultanbek qizi

Образование наука и инновационные идеи в мире · 2025

Аннотация

This article discusses the concepts of emocional intelligence and the importance of developing emocional intelligence quotient in adolescents. Kalit so`zlar: intellekt, emocional intellekt, qobiliyat, muloqat, òsmir, shaxs, test, ruhiy salomatlik, muvaffaqqiyat, soģlom munosabat, ijtimoiy-emocional tàlim. https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-73 76 Часть–1_ июл–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 Ключевые слова: интеллект, эмоциональный интеллект, способности, общение, подросток, личность, тест, психическое здоровье, успешность, здоровый настрой, социально-эмоциональное воспитание. Key words: intelligence, emocional intelligence, ability, communication, adolescent, personality, test, mental health, success, healthy attitude, social-emotional education. Emocional intellekt bu insonlar òrtasida yaxshi muloqot va munosabatni paydo qiluvchi alohida “ijtimoiy sovģa” bòlib, bu nafaqat insonlar bilan yacshi munosabat, balki ularni tushinish bilimining ham terangligidan darak beradi. Emocional intellekt – bu insonlarning xulq-atvorini toģri tushuna olish qobiliyati. Bu qobiliyat shaxslar aro yaxshi ta’sir qoldira olish va muvaffaqquyatga moslashish uchun alohida ahamiyat kasb etadi. “Emocional intellekt” terminini psixologiyaga 1920-yili E.Torndayk tarafidan “Shaxslar aro munosabatlarni gipoteza qila olish"ni bildirish uchun fanga olib kelingan. Bu koncepciyani tushuntirib berishda juda kòp psixolog olimlar òz hissasini qòshishgan. 1937-yilda G.Allport emocional intellektni odamlar haqida tez, deyarli avtomat fikrlar paydo qilish, insonning eng ehtimoliy reakciyalarini gipoteza qila olish qobiliyati bilan boģlaydi.1 Emocional intellektni òlchach imkoniyati J.Guilfird tarafidan yaratilgan intellekt tuzilishini umumiy modelidan kelib chiqqan. J.Guilford va uning hamkasblari yigurma yildan ortiq vaqt davomida Janubiy Kaliforniya universitetida umumiy qobiliyatlarni òlchach uchun test dasturini tuzish maqsatida olib borilgan faktorli-analiz eksperimentini yakunlaydi. Bu model axbarotni qayta ishlash processini tushuntirib beruvchi 3ta mustaqil òzgaruvchiga klassifikaciyalana oladigan 120 ta aqiliy faktorni kòrsatishga imkon yaratadi. Bu mustaqil òzgaruvchilar quyidagulardan iborat: 1. Berilgan axbarotning mazmuni; 2. Axbarotni qayta ishlash operaciyalari (aqiliy harakatlar); 3. Axbarotni qayta ishlash natiyjalari. 1 uz.unista.com https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-73 77 Часть–1_ июл–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 Emocional intellektning ta’limdagi ahamiyati shundaki itimoiy intellekt shaxslar aro munosabatlarni toģri yolga qoyish, yetakchilikni rivojlantirish va oz uchraydigan intellektual vazifalarni uddalay olishga imkon berish uchun his-tuyģularni boshqarish va òzini-òzi anglashdan foydalanadi. Emocional intellekt, murakkab ijtimoiy munosabatlar va muhitlarni boshqarish va boshqarish qobiliyati shaxsiy va professional muvaffaqiyatda muhim rol o'ynaydigan mahoratdir. O'smirlar uchun emocional intellektni rivojlantirish, ayniqsa, ularning kelajakdagi o'zaro ta'siri va munosabatlariga asos soladigan darajada muhimdir. O'smirlar bolalikdan kattalikka o'tayotganda, emocional intellektni rivojlantirish ularning hissiy farovonligi, ilmiy yutuqlari va kelajakdagi martaba istiqbollari uchun muhim ahamiyatga ega. O'smirlarda emocional intellektni rivojlantirishning asosiy afzalliklaridan biri ularning hissiy farovonligini oshirishdir. O'smirlik - bu sezilarli hissiy va psixologik o'zgarishlar bilan ajralib turadigan davr. Kuchli emocional intellektga ega bo'lgan o'smirlar o'zlarining his-tuyg'ularini tushunish va boshqarish, shuningdek, boshqalarga hamdard bola oladilar. Bu hissiy ong ularga tengdoshlar bosimi, shaxsiyatni shakllantirish va mustaqillikka intilish kabi o'smirlik davridagi qiyinchiliklarni engishga yordam beradi. O'z his-tuyg'ularini samarali boshqarish va boshqalarning his-tuyg'ularini tushunish orqali, ijtimoiy jihatdan aqlli o'smirlar tashvish, ruhiy tushkunlik va boshqa ruhiy salomatlik muammolarini boshdan kechirish ehtimoli kamroq. Emocional intellekt ham akademik natijalarga katta ta'sir ko'rsatadi. Maktablar o'quvchilar tengdoshlari bilan hamkorlik qilishlari, o'qituvchilar bilan muloqot qilishlari va guruh faoliyati bilan shug'ullanishlari kerak bo'lgan ijtimoiy muhitdir. Yaxshi rivojlangan emocional intellektga ega bo'lgan o'smirlar yaxshiroq muloqot va hamkorlikka ega bo'lib, ularning o'rganish tajribasini oshirishi mumkin. Ular sinfda faol ishtirok etishlari, kerak bo'lganda yordam so'rashlari va guruh loyihalariga ijobiy hissa qo'shishlari mumkin. Bundan tashqari, ijtimoiy jihatdan aqlli òquvchilar https://scientific-jl.org/obr Выпуск журнала №-73 78 Часть–1_ июл–2025 ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ 2181- 3187 ko'pincha mojarolarni boshqarishda va tengdoshlari va o'qituvchilari bilan ijobiy munosabatlar o'rnatishda, yanada qulay o'quv muhitini yaratishda katta ròl oynaydi. O'smirlarda emocional intellektni r

Доказательный фрагмент

«This article discusses the concepts of emocional intelligence and the importance of developing emocional intelligence quotient in adolescents.»

Образец извлечения

Демо-превью

This article discusses the concepts of emocional intelligence and the importance of developing emocional intelligence quotient in adolescents. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

DOI не указан
Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
intelligence, emocional intelligence, ability, communication, test, soģlom munosabat, emocional intellekt, òsmir, shaxs, ruhiy salomatlik, ijtimoiy-emocional tàlim., muvaffaqqiyat, intellekt, muloqat, qobiliyat
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники