ТЕОРЕТИКО-МЕТОДОЛОГИЧЕСКИЕ ОСНОВЫ ПЕДАГОГИЧЕСКОГО ОБРАЗОВАНИЯ И ВОСПИТАНИЯ

Аннотация

Организационно-педагогические условия – это совокупность организационных форм, педагогических взаимодействий и содержания образования, направленных на профессиональную подготовку обучающегося. В данной статье рассматривается значение организационно-педагогических условий в развитии дидактической культуры будущих учителей истории. Annotation: Organizational and pedagogical conditions are a set of organizational forms, pedagogical interactions and educational content aimed at the professional training of the student. This article examines the importance of organizational and pedagogical conditions in the development of the didactic culture of future history teachers. Katil so‘zlar: ta’lim mazmuni, pedagogik kompitent, didaktik tayyorgarlik, pedagogik sharoit, muammoli o’qitish, o’yin texnologiyalari, kasbiy fikrlash, o’quv-uslubiy ta’minot, diognostika, loyiga metodi,qadriyat. Ключевые слова: содержание образования, педагогическая компетентность, дидактическая подготовка, педагогические условия, проблемное обучение, игровые технологии, профессиональное мышление, учебно-методическое обеспечение, диагностика, пластилиновый метод, ценность. Keywords: content of education, pedagogical competence, didactic training, pedagogical conditions, problem-based learning, game technologies, professional thinking, educational and methodological support, diagnostics, plasticine method, value. Bugungi kunda didaktik madaniyatni rivojlantirish bo’lajak tarix fani o'qituvchilari uchun muhim vazifalaridan biri sanaladi. Didaktik madaniyat bo’lajak tarix fani o’qituvchilariga muvaffaqiyatli pedagogik faoliyatni olib borishga va didaktik madaniyatini rivojlantirishga yordam beradi. Bunga darslarni rejalashtirish, samarali o'qitish usullarini tanlash, tegishli ta'lim muhitini yaratish va o'quvchilarning muvaffaqiyatini baholash kiradi. O'qituvchi turli o'quvchilarga moslasha olishi, yo’l qo’ygan xatolaridan kerakli xulosalar chiqarish va o'z mahoratini doimiy ravishda oshirishi kerak. Shu o’rinda bo’lajak tarix fani o’qituvchilarining didaktik madaniyatini shakllantirishda tashkiliy-pedagogik sharoitlar ta'lim jarayonlarining tizimli va yo'naltirilgan ishlashini ta'minlaydi. Tashkiliy-pedagogik sharoitlarning mohiyatini aniqlashga yondashuvlar quyidagicha ifodalanishi mumkin: 1) moddiy muhitni tashkil etishni ta'minlaydigan bir qator chora-tadbirlar, mazmuni, usullari va ta'lim shakllari; 43 ILM-FAN VA INNOVATSIYA ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI in-academy.uz/index.php/si 2) ta'lim muhitining o'quvchiga ta'siri (ta'lim mazmuni, vositalari, shakllari, aloqalari) imkoniyatlarini aks ettiruvchi pedagogik tizimning elementi. Tashkiliy-pedagogik sharoitlar - bu o'quvchining kasbiy tayyorgarligiga yo'naltirilgan tashkiliy shakllar, pedagogik o'zaro ta'sirlar va o'quv mazmuni (fanlar) to'plamidir. Tashkiliy - pedagogik sharoyitlarning pedagogik komponenti ta'limning mazmunini, bo’lajak tarix fani o'qituvchisining didaktik madaniyatini rivojlantirishga qaratilgan shakllar, usullar va vositalarni tanlashni belgilaydi. Tashkiliy tarkibiy qism, o'z navbatida, kasbiy tayyorgarlik doirasida o'quv jarayonini amalga oshirish va boshqarish bilan bog'liq. Ushbu sharoitlar bo’lajak tarix fani o'qituvchisining didaktik madaniyatini rivojlantirishga qaratilgan ushbu tadqiqotning eksperimental ishlarni bajarish uchun asos bo’lib hizmat qiladi. Muhim tashkiliy-pedagogik sharoitlardan biri bu didaktik tayyorgarlik mazmunini kengaytirish bo'lib, u belgilangan tadqiqot maqsadlariga mos kelishi kerak. Bu bo’lajak tarix fani o'qituvchisining didaktik madaniyatini rivojlantirish jarayonining yaxlitligini ta'minlashga imkon beradi. Didaktik tayyorgarlikni ta'minlash uchun muhim qadam tarix fani o'qituvchisining bo’lajak kasbiy faoliyatini hamda kasbiy standart talablarini tahlil qilish va keyinchalik ushbu jihatlarni o'quv mazmuniga kiritishidir, deb hisoblaymiz. Ushbu yondashuv o'quv jarayoni va bo’lajak kasbiy faoliyatning ehtiyojlari va talablari o'rtasida aloqa o'rnatishga imkon beradi. Bo’lajak tarix fani o'qituvchisini didaktik tayyorlashning mazmuni uchta yo'nalishni o'z ichiga oladi: nazariy (bazariy bilimlarni o’zlashtirish); amaliy (bilim, ko'nikma va malakalarni shakllantirish); shaxsiy (qadriyatlar, o'z-o'zini rivojlantirish). Bo’lajak tarix fani o’qituvchilarida didaktik madaniyatni rivojlantirishning ikkinchi tashkiliy - pedagogik sharoit sifatida o'quv-uslubiy qo'llab-quvvatlashni rivojlantirish jarayoni etib belgilangan. Didaktik tayyorgarlikning yangi mazmunli komponentlarni kiritganimiz sababli, bo’lajak tarix fani o'qituvchisining didaktik madaniyatini rivojlantirish jarayonini tashkil etish va pedagogik qo'llab-quvvatlash uchun o'quv-uslubiy ta'minotni ishlab chiqish zaruriyati aniqlandi. Ushbu sharoitni amalga oshirish jarayonida biz “Didaktika” fanidan amaliy mashg'ulotlarni tashkil etish bo'yicha o'qituvchilar uchun uslubiy tavsiyalar; ishchi dastur, ma'ruza matnlar, amaliy ishlarni bajarish bo'yicha ko'rsatmalar, “Tarix” fani uchun tavsiyal