MAKTABGACHA TA’LIM TASHKILOTLARIDA ESTETIK TARBIYANING MAZMUN MOHIYATI

Аннотация

This article presents the essence of aesthetic education in preschool educational organizations. The fact that music is such an art form that unites people through their experiences and emotional feelings means that it becomes a means of communication between them. It is said that the fact that music created by one Выпуск журнала №-22 Часть–2_ Март –2025 111 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT composer evokes various experiences in the hearts of other people can be called a miracle. Keywords: Music, art, knowledge, skills, abilities, technology, term, aesthetics, taste, ability. Davlatimiz rahbarining 2022-yil 20-dekabr kuni Oliy Majlis va xalqqa murojatnomasida barcha sohalar qatori o'quv tarbiya ishlari istiqboli belgilanib,yoshlarning san'at va madaniyat sohalariga ijodiy fikrlash tog'risida fikrlar bildirildi. "Bu borada ,avvalambor yoshlar va bolalarga e'tibor va amaliy g'amxo'rlik ko'rsatish,ularni jismoniy va ma'naviy barkamol etib tarbiyalashga alohida ahamiyat qaratmoqdamiz.Bolalarni kichik yoshdan boshlab rivojlantirish orqali kelajakda ularning o'zligini to'la namoyon etishiga mustahkam zamin yaratyapmiz.Zero,bu ezgu maqsadimiz yo'lida sarflangan investitsiyalar ertaga bir necha baronar ortig'i bilan qaytishiga shubha yo'q",-degan edilar davlatimiz rahbari Shavkat Miromonivich Mirziyoyev Jamiyatda madaniyat va san'at sohalarini yanada rivojlantirish,estetik tarbiyani pedagogik mohiyatini yanada oshirish uchun faoliya ko'rsatayotgan olimlar faol o'qituvchi-pedagoglar darajasi kasbiy sifati bilan belgilanib kelmoqda. "Estetik tarbiya "tushunchasi Musiqa o'qitish metodikasi fanida keng o'rin egallaydi.Falsafa faniga oid adabyotlarda ta'riflanishicha "Estetika"(yunoncha-his qiluvchi hissiy tarbiyaga doir)-inson bilan olam o'rtasidagi qadriyatlar munosabati hamda badiiy faoliyatni o'rganuvchi fan.Estetika faninnig tadqiqot ob'ektlari ichida san'at o'ziga xos o'rin egallaydi. Musiqa san'ati estetik tarbiyaning muhim omillaridan bo'lib,u inson ma'naviy dunyosiga katta tasir o'tkazadi.Musiqa tarbiyasi orqali bolalar nafaqat didaktik bilimlarni,estetik ko'nikmalarni ham o'zlashtiradilar.Ijodkorlik- insonning yangi g'oyalarni yaratishdir.Ijodkorlik psixika uchun yaxshi.Art-terapiya tinchlantiradi,stress va qo'rquv yo'qotadi salbiy his tuyg'ulardan chalg'itadi.Biz bolalarning ijodiy qobilyatlarini rivojalntirish uchun quyidagi tadbirlardan iborat nazorat ro'yxatini bolalar tasavvurini ilhomlantirgan holda o'tkazishimiz mumkin. Выпуск журнала №-22 Часть–2_ Март –2025 112 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT -Har kun hayol qilish -Atrofdagi dunyoni kuzatish -Ijodkorlik -Natija Har kun hayol qilish- bunda bola tevarak atrofidagi hayolan ijodkorlikni o'z tasavvuri orqali yaratadi. Atrofdagi dunyoni kuzatish-bolaning ko'ziga ko'ringan yaxhi narsalarni anglashdan dalolat beradi. Ijodkorlik-ijodiy fikrlanishni o'rganish Natija-bunda bola hamma tasavvurlarini bir joyga jamlagan holda natija qiladi va bundan o'zi mamnun bo'ladi. Bolalar bog'chasidagi asosiy vositalar quyidagilar: -bolalarni o'rab turgan muhit,turmush estitikasi -tevarak atrofdan olingan taassurotlar -tabiat san'at asarlari -bolalarning tasviriy faoliyatlari -bayramlar ,ko'ngil ochar tadbirlar -ma'lum maqsadga qaratilgan va rejali ravishda amalga oshiriladigan ta'llim Musiqa darslarida bolalarda quyidagi estetik sifatlar rivojlanib boradi: -His tuyg'uni shakillantirish -Go'zallikni anglash -Ijodkorlikni rivojlantirish -ma'naviy boyligini oshirish va bolada mehr-muhabbat uyg'otishdir Bolaning musiqaviy asarlarini idrok etish to'g'risidagi masalaga to'xtaymiz. Idrok san'ati psixologik faoliyatni namoyon qiladi va intelektual bilish emotsional momentlarni birlashtiradi.Musiqani idrok etish ilk yoshdan shakillanadi .Birlashgan emotsional musiqaviy tassurotlar bolani o'z-o'zidan qo'shiq aytishga musiqa asboblarini chalishga olib keladi.Musiqa asarlarini taxlil qilish orqali bola musiqani o'ziga xos tilini ajrata boshlaydi.Hozirgi kun talabi maktabgacha ta'lim tashkilotlari oldiga musiqiy estetik tarbiya berish borasida aniq vazifalarni qo'yadi: -bolalarni tabiat go'zalliklarini badiiy asarlarini idrok etish Выпуск журнала №-22 Часть–2_ Март –2025 113 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT -estetik did va hissiyotni shakillantirish -hayotda go'zallik tushunchasini to'liqligicha anglashni o'rgatish -bolalarga badiiy ijodkorlikni shakillantirish -bolalarga go'zallikni o'z hayotlariga,o'z faoliyatlariga olib kirishni o'rgatish Estetik tarbiya natijasida o'z-o'zidan etika tushunchasi ham vujudga keladi.Etika qadimgi yunoncha "axloq falsafasi" shaxs yoki jamiyat odatlarini axloq normalarini o'rganuvchi hamda belgilovchifalsafiy tadqiqotdir.Etikaning quyidagi mezoniy tushunchalari bor:faxilat va illat,yaxshilik va yomonlik,halollik,rostgo'ylik,kamtarlik adolat -burch ,vijdon hayotning ma'nosi va boshqalar. Etika bolalarni ezgulikka chorlaydi.Etikaga doir dastlabki tushunchalar shumerlikning "Me"qonunlar majmuasida uchraydi.Undagi "namlul"tushunchasi insonparvarlik,ezgulik ma