К содержанию
РецензированоRU2025

RIVOJLANISHDA MUJASSAM NUQSONGA EGA BO’LGAN BOLALARNI YAKKA O’QITISH DASTURINI LOYIHALASHTIRISHDA ZAMONAVIY YONDASHUV

USULLARIDAN FOYDALANISH · talabasi Esonboyeva O’g’iloy Xayrullo qizi

Современное образование и развитие · 2025

Аннотация

В данной статье рассматривается важность и эффективность использования методов само-массаа в логопедической практике. Описание роли самомассажа в поддержке развития речи и языка, а также его пользы в лечении речевых и языковых нарушений. Также Выпуск журнала №-22 Часть–3_ Март –2025 13 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT анализируются различные методики и практические подходы, направленные на улучшение речевых и языковых навыков с помощью самомассажа. Ключевые слова: логопедическая практика, самомассаж, развитие речи, языковые расстройства, методы массажа, восстановление речи, терапевтические методы. Logopedik amaliyotda o'z-o'zini massaj qilish usullari muhim ahamiyatga ega. Ular nutq va tilni rivojlantirish, ovoz va so'zlashuv muammolarini bartaraf etish uchun samarali vosita sifatida ishlatiladi. Logopedik massajning asosiy maqsadi odamning nutq apparatining harakatlanuvchanligini, elastikligini oshirish, qon aylanishini yaxshilash va og'iz bo'shlig'ining muskullarini mustahkamlashdan iboratdir. Bu usullar, ayniqsa, nutq kamchiliklari va o'zini ifoda eta olmaslik kabi muammolarni hal qilishda qo'llaniladi. 1. O‘z-o‘zini massaj qilishning logopediyadagi o‘rni: Logopediyada avtomassaj nutq mushaklarining holatini yaxshilash, harakatlarning muvofiqlashuvini oshirish va sezuvchanlikni normallashtirish uchun ishlatiladi. U quyidagi vazifalarni bajarishga yordam beradi: Artikulyatsiya mushaklarining tonusini me’yorga keltirish. Nutq apparatining elastikligini oshirish. Til, yonoq, lab va jag‘ning harakatlarini kuchaytirish. Og‘iz bo‘shlig‘ida qon aylanishini yaxshilash. Nutqni aniqlashtirish va artikulyatsiya qiyinchiliklarini bartaraf etish. 2. O‘z-o‘zini massaj qilishning asosiy usullari: 1. Qo‘l barmoqlari yordamida massaj Barmoqlar yordamida amalga oshiriladigan massaj eng oddiy va samarali usullardan biridir: Silash – Yengil va sekin harakatlar bilan lab, yanoq va jag‘ mushaklarini silash. Uqalash – Aylanma harakatlar bilan bosim berib, yonoq va lab sohalarini uqalash. Выпуск журнала №-22 Часть–3_ Март –2025 14 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT Ezg‘ilash – Lab va yonoqlarning elastikligini oshirish uchun yengil burash. Maxsus massaj vositalaridan foydalanish Rezinadan yasalgan massaj to‘plari – Ular lab va yanoq mushaklarini faollashtirishga yordam beradi. Vibratsion cho‘tkalar – Nutq mushaklarini stimulyatsiya qilish va massaj qilish uchun ishlatiladi. Tish cho‘tkasi yoki rezina tayoqchalar – Til va lab mushaklarini mashq qildirish uchun foydali. 2. Til va jag‘ mushaklari uchun massaj Tilning uchini barmoqlar bilan sekin bosish va burash. Tildan tanglayga bosim berish va silash harakatlarini bajarish. Jag‘ atrofini barmoqlar bilan dumaloq harakatlar orqali uqalash. 3. Vibratsion va tovushli massaj "Mmm", "Brrr", "Prrr" kabi tovushlarni chiqarish orqali lab va til mushaklariga massaj qilish. Puflash va lablarni titratish orqali mushaklarni faollashtirish. Avtomassajning bolalar uchun qiziqarli shakllari 3. Bolalar avtomassaj jarayonini o‘yin shaklida qabul qilishsa, u samaraliroq bo‘ladi. Quyidagi usullar bolalar uchun foydalidir: "Quyoncha va ayiqcha" usuli – Yuz mushaklarini harakatlantirish uchun quyoncha kabi lablarni cho‘zish, keyin ayiqcha kabi keng ochish. "Shamni puflash" mashqi – Nafas olish va lab mushaklarini rivojlantirish uchun foydali. "Pichirlash o‘yini" – Sezuvchanlikni oshirish uchun til va lab yordamida turli pichirlash tovushlarini chiqarish. 4. O‘z-o‘zini massaj qilishning afzalliklari ✅ Mushaklarning holatini yaxshilaydi va ularning harakatchanligini oshiradi. ✅ Sezuvchanlikni normallashtiradi, ayniqsa gipotonik yoki gipertonik mushaklarda. ✅ O‘z-o‘zini massaj qilish oddiy va har qanday sharoitda bajarilishi mumkin. Выпуск журнала №-22 Часть–3_ Март –2025 15 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT ✅ Nutqning aniqligini oshirib, talaffuz muammolarini kamaytiradi. ✅ Qon aylanishini yaxshilab, nutq organlarining oziqlanishini rag‘batlantiradi. 5. O‘z-o‘zini massaj qilish qoidalari Mashg‘ulot oldidan qo‘llarni yuvish va og‘iz bo‘shlig‘i gigienasiga e’tibor berish. Massaj harakatlarini sekin va mayin bajarish, haddan tashqari kuch ishlatmaslik. Har bir mashq 5-10 daqiqa davomida bajarilishi kerak. Massajni nafas mashqlari va artikulyatsiya gimnastikasi bilan birlashtirish tavsiya etiladi. 6. Logopedik amaliyotda avtomassajning qo‘llanilishi Logopedlar avtomassajni turli nutq buzilishlarida tavsiya qilishadi, jumladan: Dizartiya – Artikulyatsiya mushaklarining harakatchanligini oshirish va nutqni aniqroq qilish uchun. Rinolaliya – Og‘iz va burun bo‘shlig‘ining mushaklarini mustahkamlash uchun. Stammering– Mushak tarangligini pasaytirish va umumiy bo‘shashishga erishish uchun. Nutq rivojlanishining sustligi – Artikulyatsiya organlarini faollashtirish va talaffuzni yaxshilash uchun. 7. O'z-o'zini massajning psixologik ta'siri O'z-o'zini massaj qilish nafaqat jismoniy foyda keltiradi, balki psixologik jihatdan ham muhim ahamiyatga ega. Massaj jarayoni insonning o'zini anglashiga yordam beradi, bu esa nut

Доказательный фрагмент

«В данной статье рассматривается важность и эффективность использования методов само-массаа в логопедической практике.»

Образец извлечения

Демо-превью

В данной статье рассматривается важность и эффективность использования методов само-массаа в логопедической практике. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

DOI не указан
Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
speech therapy, self-massage, speech development, language, ta'lim dasturi, o'qituvchilar va ota-onalar hamkorligi, individual o'qitish, rivojlanish nuqsonlari, moslashuvchan ta'lim tizimi., innovatsion texnologiyalar, yakka o'qitish
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники