LOGISTIK AXBOROT TIZIMI VA TEXNOLOGIYALARI. AXBOROT OQIMI

Аннотация

Тема «Логистические информационные системы и технологии. Информационный поток» рассматривает роль информации в логистических процессах и системы, обеспечивающие её управление. Информационный поток — это непрерывное движение данных, связанных с перемещением товаров, от поставщиков до клиентов. Современные информационные технологии (ERP, WMS, TMS, EDI и др.) позволяют автоматизировать и оптимизировать эти процессы. В данной теме анализируется цифровизация логистики, надёжность информации и возможности оперативного управления. Ключевые слова: Логистика, информационная система, информационный поток, информационные технологии, ERP, WMS, TMS, EDI, автоматизация, цифровизация, логистическая цепочка, система управления. Logistik axborot tizimlari (LAT) va ularning texnologiyalari, bugungi kunda iqtisodiy va tijorat faoliyatining ajralmas qismiga aylangan. Har bir biznes yoki tashkilot muvaffaqiyatli rivojlanish uchun samarali logistika tizimiga ega bo‘lishi zarur, chunki bu tizimlar tovarlarni va xom ashyo resurslarini ishlab chiqarish va iste’mol bozorlariga yetkazib berish jarayonlarini boshqaradi. Zamonaviy logistikada axborot oqimi muhim o‘rin tutadi, chunki axborotning to‘g‘ri vaqtda, to‘g‘ri joyda va to‘g‘ri shaklda mavjud bo‘lishi, barcha logistika operatsiyalarining samaradorligini oshiradi. Axborot oqimi — bu ma'lumotlarni to‘plash, uzatish, qayta ishlash va saqlash jarayonlarining ketma-ketligi bo‘lib, logistik jarayonlarni boshqarishda muhim rol o‘ynaydi. Axborot oqimi, o‘z navbatida, korxonaning barcha departamentlari o‘rtasida integratsiya va hamkorlikni ta’minlash, shuningdek, buyurtma qabul qilishdan tortib, yetkazib berishgacha bo‘lgan barcha jarayonlarni doimiy ravishda kuzatib borishni osonlashtiradi. Bunday tizimlarning ishlashi natijasida ma'lumotlar xatoliklar va kechikishlarsiz tez va aniq yetkazib beriladi, bu esa biznesning umumiy Выпуск журнала №-26 Часть–7_ Май –2025 355 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT samaradorligini sezilarli darajada oshiradi. Bundan tashqari, logistika sohasida axborot texnologiyalarining rivojlanishi, avtomatlashtirish va raqamlashtirish jarayonlari, global ta’minot zanjirlarining boshqaruvini yanada soddalashtiradi. Ma’lumotlar va axborot tizimlari yordamida, kompaniyalar real vaqt rejimida lagerdagi mahsulotlar, transport vositalarining holati va boshqa ko‘plab logistika operatsiyalarini kuzatib borish imkoniyatiga ega bo‘ladilar. Ushbu texnologiyalar shuningdek, zaxiralarni optimallashtirish, xarajatlarni kamaytirish va mijozlarga xizmat ko‘rsatish sifatini yaxshilashda ham muhim o‘rin tutadi. Shu sababli, bugungi kunda logistik axborot tizimlari va axborot oqimi bo‘yicha yangi yondashuvlar va texnologiyalarni o‘rganish, ushbu tizimlarning rivojlanishiga qo‘shilayotgan hissa, nafaqat mavjud logistika jarayonlarini yaxshilash, balki yangi innovatsion yechimlarni yaratishda ham muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqolada logistika sohasidagi axborot tizimlari, ularning texnologik asoslari, axborot oqimining o‘rni va ahamiyati haqida batafsil ma'lumot beramiz. Logistika axborotlari tizimi sifatining oshishi, mahsulot g‘amlab qo‘yilishi, jo‘natish, omborga joylash, pul oqimlarini ta’minlash masalalarini samarali hal etishda xizmat qiladi. Axborot oqimlarini yig‘ish katta foyda beradi, lekin bular harajatsiz bo‘lmaydi.Teskari aloqaga ega axborot tizimi tushunchasi asosiy tuzilmani tuzishda, logistik tizimni boshqarishdagi jarayonlarning turli tomonlarini integratsiyalashda asos bo‘lib xizmat qiladi. Teskari aloqaga ega axborot atrof - muhit imkoniyati yaratilgan, ma’lum to‘g‘ri qarorlar qabul qilinib, ular shu muhitni yaxshilashga ta’sir ko‘rsatgan joyda mavjud bo‘ladi va EHM bazasida logistik axborot tizimlarini ko‘rish mobaynida bir qancha tamoyillarga rioya qilinadi va ular quyidagi tamoyillarga amal qiladi.Apparat va axborot modullarini ishlatish tamoyili. Apparat moduli asosida radio apparaturalar bosh vazifasini mustaqil bajarilgan buyum sifatida tushuniladi. Dastur va apparat modullari tamoyiliga rioya qilish shuni taqozo etadi: - boshqaruvning turli darajalaridagi, hisoblash texnikasi va dasturlar bilan ta’minlash; - logistika axborot tizimlari vazifasi foydasini ko‘tarish; - ular narxini tushirish; Sharoitdan kelib chiqqan holda bosqichma - bosqich tizimini yaratish tamoyili. Boshqa avtomatlashtirilgan boshqarish tizimlari kabi EHM bazasida qurilgan logistika axborot Выпуск журнала №-26 Часть–7_ Май –2025 356 MODERN EDUCATION AND DEVELOPMENT tizimlari doimiy rivojlanishdagi tizimdir. Bu shuni bildiradiki, loyhalashtirilayotgan vaqtda doimiy avtomatlashtirilgan obyektlarning o‘sishini oldindan ko‘rish, axborot tizimlari orqali tarqatilayotgan vazifalar va yechiladigan masalalar sonini kengaytirish. Lekin shuni nazarda tutish keraki, birinchi o‘rinli masalalarni tanlash logistik axborot tizimlarining rivojlanishi va uni foydali ishlatishga katta ta’sir ko‘rsatadi. To‘g‘ri kelgan joyini juftlash. To‘g‘ri kelish joylarida, material va axborotlar to‘plami, o‘z vazifasi ch