SISTIT KASALLIGI VA UNI TABIIY DORIVOR O‘SIMLIKLAR BILAN UY SHAROITIDA DAVOLASH USULLARI.

Аннотация

Ushbu maqolada sistitning etialogiasi,kasallik tarixi,kelib chiqishi,tashhis qo‘yish, yu sharoitida davolash usullari, kasalikdagi belgilar,gigienik qoydalari,asoratlari,sistitning oldini olish haqida ma’lumotlar berilgan. Kalit so‘z:Umumiy qon tahlili,umumiy siydik tahlili,siydik pufagining UTTsi,sistoskopiya qirqbo‘g‘im,namatak,pamashka,pol-pola, CYSTITIS AND HOME REMEDIES WITH NATURAL HERBS. Unboyev.M.B Ru’ziyeva.G.T Termez University of Economics and Service Termez city, Faravon array 43B, e-mail_74rambler.ru Annotation. This article provides information on the etiology of cystitis, history of the disease, origin, diagnosis, treatment methods, symptoms of the disease, hygiene rules, complications, prevention of cystitis. Keywords: General blood test, general urine test, UTI of the urinary bladder, cystoscopy. ЦИСТИТ И ДОМАШНИЕ СРЕДСТВА С НАТУРАЛЬНЫМИ ТРАВАМИ. Унбоев М.Б. Розиева Г.Т. Термезский университет экономики и сервиса г. Термез, Фаравон массив 43Б, e-mail_74rambler.ru Абстрактный. В статье представлена информация об этиологии цистита, истории заболевания, происхождении, диагностике, методах лечения, симптомах заболевания, правилах гигиены, осложнениях и профилактике цистита. Ключевые слова: Общий анализ крови, общий анализ мочи, инфекции мочевого пузыря, цистоскопия. Sistit − bu qovuq shilliq pardasining yallig‘lanishi bo‘lib, odatda ayollar sistitga ko‘proq chalinadi. Yer yuzidagi ayollarning, deyarli, yarmi hayotida bir marta sistit bo‘lib o‘tgan. Ko‘pincha bu kasallik 25 dan 30 yoshgacha yoki 55 yoshdan oshgan ayollarda kuzatiladi. Sistitning ikki: o‘tkir va surunkali turi mavjud. Kasallikning kelib chiqish sabablari: Infeksiya yuqishidan − patogen bakteriyalar chov terisi yuzasidan, qin shilliq qavatidan, to‘qimalardan va ichakdan peshob yo‘liga kirib, yuqoriga ko‘tariladi va qovuqqa tushib yallig‘lanadi. Dorilar, radiatsiya, zaharli, kimyoviy moddalar, parazitlar, allergiya ta’sirida bo‘lishi mumkin. Limfa tomirlari orqali tanadagi surunkali infeksiya o‘choqlaridan o‘tishi mumkin. Sistitning belgilari qorinning pastki qismida og‘irlik; og‘riq; peshob vaqtida og‘riq; achishish va yonish hissi; loyqalangan va kam miqdorda tez- tez peshob; siydikda shilliq va qon paydo bo‘lishi; peshob chiqarishga yolg‘on va og‘riqli istak; peshob tutolmaslik; tana haroratining ko‘tarilishi. 573 “TIBBIYOT OLIYGOHLARIDA TABIIY FANLARNI INTERFAOL USULLARDA O'QITISHNING MUAMMOLARI VA YECHIMLARI” Surunkali sistit belgilari o‘tkir sistitga nisbatan kam. Kasallik vaqtincha susayishi mumkin, remissiya davri yil davomida qo‘zg‘alish davri bilan almashib turadi va yildan yilga davomliroq bo‘ladi. Sistitning o’rganilish tarixi : Sistitning o’rganilishi qadimgi Yunoniston va Rim tibbiyotida uchraydi.Antik tibbiyotda bu kasallik to’g’risida aniq tushunchalar bo’lmasa-da,siydik pufagining yallig’lanishi va unga tegishli belgilar haqida bazi tvsiyalar mavjut edi. Gipokrat ( Miloddan avvalgi 2-asr) kabi qadimgi shifokorlar,yallig’lanishlar va infeksiyalarni kuzatgan,lekin aniq sabablari malum bo’lmagan.O’rta asrlar davomida tibbiyotda sistit haqida ilmiy ishlanmalar sust bo’lgan, chunki tibbiyot bilimlari ko’proq diniy va an’anaviy qarashlarga asoslangan edi. Renessans davrida (15-16- asrlar) siydik tizimi va uning kasalliklariga bo’lgan qiziqish orti,lekin sistitning sabablari haqida aniq ma’lumotlar hali yo’q edi.17-asrlarda,tibbiyotda mikroskoplar va boshqa yangi texnalogialarning paydo bo’lishi bilan siydik tizimi va uning kasaliklari haqida bir qator ilmiy izlznishlar boshlangan.Shudavirda sistit va unga o’xshash kasaliklarning sabablarini aniqlashda tibbiyotning ilmiy poydevori shakillana boshladi.19-asrda tibbiyotda an’anaviy ilmiy yondashuvlar rivojlandi va sistitning mikrobial sabablari haqida bazi ilmiy tushunchalar shakillandi. 20-asning boshlarida antibiotiklar kashf etilishi sistitni davolashda inqilob yasaldi. 1930-yillarda sulfonamidlar va1940-yillarda penitsilin antibiyotiklarning joriy etilishi sistitni davolashda samarali vositalarga aylanib,kasalikni davolashda sezilarli yutiqlarga erishildi. Sistit diagnostikasi umumiy qon tahlili; umumiy siydik tahlili; siydikni bakteriologik tekshirish; siydik pufagining UTTsi; sistoskopiya. Sistitning asoratlarisurunkali piolonefrit rivojlanishi; buyrakning atrofiyasi va buyrak yetishmaslik kasalligi; agar davolanmasa, siydik pufagi kichrayadi va peshob saqlash funksiyasini to‘liq yo‘qotishi mumkin. Sistitning oldini olish 574 “TIBBIYOT OLIYGOHLARIDA TABIIY FANLARNI INTERFAOL USULLARDA O'QITISHNING MUAMMOLARI VA YECHIMLARI” Kuniga kamida 1,5-2 litr suyuqlik iste’mol qilish, surunkali infeksiya o‘choqlarini davolash, ginekologik va andrologik kasalliklarni davolash, gigiyenaga rioya qilish, siydik pufagini vaqtida bo‘shatish, zirovor, achchiq, sho‘r taomlardan foydalanishni cheklash, tanani sovuq va zahga nisbatan chiniqtirish zarur. Shaxsiy gigiyena qoidalariga rioya qilmaslik. Sistitning kelib chiqishi ko‘p hollarda ichak bakteriyalarining nojo‘ya ta’siriga bog‘liq. D