3- VA 4-NITROFTAL KISLOTALAR XOSSALARI VA ULARNING Mn2+ IONI BILAN HOSIL QILGAN KOMPLEKS BIRIKMASI ANALIZI

Аннотация

Bugungi kunda organik sintez mahsulotlarini va ularning yangi modifikatsiyalarini ishlab chiqish kimyo sohasida katta ahamiyatga ega. Ushbu ish murakkab birikmalar va plastifikatorlarni ishlab chiqarishda ishlatiladigan 3-nitroftalik kislota va 4-nitroftalik kislota asosida olingan murakkab birikmalarning sintezi va tahlilini taqdim etadi. Kalit so‘zlar: 3-nitroftal kislota, 4-nitroftal kislota, IQ-spektroskopiya, organik sintez, metall ioni. Kirish: 3-nitroftal kislota (ro‘yxatdan o‘tish raqami CAS 603-11-2) va 4-nitroftal kislota (ro‘yxatdan o‘tish raqami CAS 610-27-5) xususan PVX, poliesterlar, poliamidlar, peptidlar, qishloq xo‘jaligi uchun faol moddalar va boshqalar kabi turli xil hosilalarni ishlab chiqarish uchun tijorat uchun qimmatli oraliq mahsulotlardir. [1]. Qoida tariqasida, ular ftal angidridni konsentrlangan sulfat kislota bilan nitratlash orqali olinadi [2]. Ushbu usul yordamida 3 va 4 - nitroftal kislotalarning izomerik aralashmalari turli nisbatlarda olinadi. Hozirgi vaqtda 3-nitroftalik kislotaning tijorat mahsuloti suvdagi 3 - va 4-nitroftalik kislotalarning izomerik aralashmasidan kristallanish yo‘li bilan ishlab chiqariladi. Ajratish jarayonida 3-nitroftalik kislota va 4-nitroftalik kislotaning suvda o‘zaro eruvchanligi zarur. Texnologik sharoitlarni optimallashtirish 3-nitroftalik kislota va 4-nitroftalik kislotaning suvda eruvchanligi bilan chambarchas bog‘liq [3]. 3-va 4-nitroftal kislotalar pigmentlar, bo‘yoqlar, plastifikatorlar va boshqalar kabi turli xil tijorat mahsulotlarini ishlab chiqarish zanjirlarida keng qo‘llaniladi. Ular, shuningdek, 4 va 5 - nitro- 2-benzofuran-1,3-dionlarning hosilalari sifatida ishlatiladi, ular o‘z navbatida polipeptidlar sintezida oraliq reagentlar sifatida ishlatiladi. Nitroftal kislotalar poliamidlar va koordinatsion polimerlarni ishlab chiqarish uchun asosiy sintetik bloklardan biridir [4]. Asosiy qism: Ushbu IQ-spektri tahlilidan ko‘rishimiz mumkinki yuqori intensivlikka ega bo‘lgan valent tebranish chastotasi 1568.13 sm-1 sohada Ar-NO assimmetrik valent tebranish 2 chastotasi, 1678.07 sm-1 sohada Ar-COOH yuqori intensivlikka ega bo‘gan bog‘lanish chastotalari mavjud. 3-nitrotereftal kislota 110 %T 100 4 5 6 7 8 9 0 0 0 0 0 0 11,3113 37,6092 89,8262 42,6842 27,4171 70,8761 94,2161 31,8651 72,7351 96,1741 11,6041 01,2531 20,6421 34,3511 75,2211 65,8601 72,599 04,019 57,378 52,338 28,718 83,577 95,24766,686 37,756 4000 3500 3000 2500 2000 1750 1500 1250 1000 750 13. cm-1 349 “TIBBIYOT OLIYGOHLARIDA TABIIY FANLARNI INTERFAOL USULLARDA O'QITISHNING MUAMMOLARI VA YECHIMLARI” 3-nitroftal kislotasining IQ-spektr tahlili Ushbu IQ-spektri tahlilidan ko‘rishimiz mumkinki yuqori intensivlikka ega bo‘lgan valent tebranish chastotasi 1568.13 sm-1 sohada Ar-NO assimmetrik valent tebranish chastotasi, 1678.07 2 sm-1 sohada Ar-COOH yuqori intensivlikka ega bo‘gan bog‘lanish chastotalari, 667.73 sm-1 sohada yuqori intensivlikka ega valent bog‘lanish chastotaslari mavjud. MnCl2+K3+S2 120 %T 89,8262 23,4842 100 80 11,3113 94,2161 60,1001 4 6 0 0 27,4171 70,8761 31,8651 43,5351 96,1741 11,6041 01,2531 20,6421 32,3121 34,3511 46,0211 65,8601 04,019 57,378 52,338 28,718 83,577 95,247 66,686 37,756 20 4000 3500 3000 2500 2000 1750 1500 1250 1000 750 13. cm-1 3-nitroftal kislotasining MnCl tuzi bilan hosil qilgan aralash ligandli komleks birikmasining 2 IQ-spektr tahlili Xulosa: Bu kislotalarning ikkala karboksilik guruhning oksigenlari va gidrogenlarining turli xil birikmalari o‘rtasida va nitrobenzol guruhi tomonidan qo‘zg‘atilgan elektron effektlar bilan birgalikda kuchli va moslashuvchan vodorod aloqalarini hosil qilish tendentsiyasidan kelib chiqadi (bu ham ishtirok etishi mumkin) vodorod bilan bog'lanish orqali. - NO funktsional guruh). Bu 2 maxsus xususiyatlarga ega supramolekulyar tuzilmalar va molekulyar arxitekturalarni loyihalash uchun qurilish bloklarini taqdim etadi. Nitro guruhining nisbiy pozitsiyasi strukturaviy variantlarning yanada kop bo‘lishiga imkon beradi. Foydalanilgan adabiyotlar 1. Zhang, J., Wang, G., Shao, J., & Zuo, H. (2014). Comprehensive mathematical model and optimum process parameters of nitrogen free blast furnace. Journal of Iron and Steel Research International, 21(2), 151–158. https://doi.org/10.1016/s1006-706x(14)60024-8 2. Rojas, A., & Vieyra-Eusebio, M. T. (2011). Enthalpies of sublimation of ferrocene and nickelocene measured by calorimetry and the method of Langmuir. The Journal of Chemical Thermodynamics, 43(11), 1738–1747. https://doi.org/10.1016/j.jct.2011.06.001 3. M. A. García-Castro et al., “Experimental and computational thermochemistry of 3- and 4- nitrophthalic acids,” J. Chem. Thermodyn., vol. 127, 2018, doi: 10.1016/j.jct.2018.07.026. 4. Zhang, S., & Ahn, C. (2012). Sample size calculation for comparing time-averaged responses in -group repeated-measurement studies. Computational Statistics & Data Analysis, 58, 283–291. https://doi.org/10.1016/j.csda.2012.08.013 350