YOSHLAR VA SIYOSIY IJTIMOIYLASHUV: O`ZBEKISTONDA AMALGA OSHIRILAYOTGAN ISLOHOTLARNING TA`SIRI

Аннотация

This article explores the political socialization of youth in Uzbekistan through both theoretical and practical lenses. It outlines the conceptual foundations of political socialization, its key agents, and relevant theoretical approaches. The study also analyzes the impact of political reforms implemented under the “New Uzbekistan” vision, including initiatives by the Youth Affairs Agency and the youth wings of political parties. Particular attention is given to the new forms and risks of political socialization emerging in the digital sphere. Based on the analysis of the current situation, the article offers recommendations for enhancing youth political participation. Keywords: political socialization, youth, political reforms, New Uzbekistan, digital space, political awareness, civil society. Aннотация. В данной статье рассматривается процесс политической социализации молодежи в Узбекистане с теоретической и практической точек зрения. Приводится теоретическое обоснование понятия политической социализации, описываются её основные агенты и концептуальные подходы. Особое внимание уделено политическим реформам в рамках концепции «Новый Узбекистан», деятельности Агентства по делам молодежи, молодежным крыльям политических партий и другим инициативам. Также анализируются новые формы политической социализации в цифровом пространстве и связанные с ними 211 THEORETICAL ASPECTS IN THE FORMATION OF PEDAGOGICAL SCIENCES International scientific-online conference риски. В статье предлагаются рекомендации по повышению политической активности молодежи на основе анализа текущей ситуации. Ключевые слова: политическая социализация, молодежь, политические реформы, Новый Узбекистан, цифровое пространство, политическое сознание, гражданское общество. XXI asrning ikkinchi yarmida globallashuv, raqamli texnologiyalar va axborot oqimining jadal rivojlanishi natijasida siyosiy tizimlar va ijtimoiy institutlar oldida yangi vazifalar paydo bo‘lmoqda. Xususan, siyosiy ijtimoiylashuv va siyosiy faollik masalasi demokratik jamiyatlar uchun asosiy ustuvor yo‘nalishlardan biriga aylandi. O‘zbekiston ham ushbu global tendensiyalardan chetda qolmay, 2017-yildan boshlab siyosiy, ijtimoiy va huquqiy islohotlarni jadallashtirib, aynan yosh avlodni o‘sha o‘zgarishlarning markaziga qo‘ymoqda.Yoshlar har qanday jamiyatning eng faol, dinamik va istiqbolli qatlamidir. Ularning siyosiy hayotdagi ishtiroki faqat kelajak uchun emas, balki bugungi siyosiy barqarorlik, ochiqlik va fuqarolik madaniyatini shakllantirish uchun ham nihoyatda muhim. Siyosiy qadriyatlar, norma va qarashlarning yoshlarga qanday yetib borayotgani, ularning davlat bilan munosabati, faollik darajasi – bu kabi masalalar nafaqat ilmiy, balki amaliy nuqtai nazardan ham chuqur tahlilga muhtoj. Ayniqsa, O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan islohotlar – “Yangi O‘zbekiston” g‘oyasi, ochiqlik siyosati, yoshlar uchun yaratilayotgan imkoniyatlar – yoshlarning siyosiy ongiga, ijtimoiy faolligiga va davlat bilan munosabatlariga bevosita ta’sir ko‘rsatmoqda. Mazkur maqola O‘zbekistonda olib borilayotgan siyosiy islohotlarning yoshlar hayotiga, ularning siyosiy ijtimoiylashuviga ko‘rsatgan ta’sirini o‘rganishga bag‘ishlanadi. Unda siyosiy ijtimoiylashuv tushunchasining nazariy asoslari ko‘rib chiqiladi, mamlakatimizdagi holat tahlil qilinadi hamda yoshlarning siyosiy ongini yanada mustahkamlashga doir fikr va takliflar ilgari suriladi. Siyosiy ijtimoiylashuv tushunchasi va nazariy asoslari Siyosiy ijtimoiylashuv – bu insonning siyosiy tizimga kirib borishi, siyosiy qadriyatlar, me’yorlar va xulq-atvorlar tizimini o‘zlashtirish jarayonidir. Bu jarayon orqali shaxs nafaqat siyosiy ong va bilimlarga ega bo‘ladi, balki jamiyatdagi siyosiy institutlar bilan qanday munosabatda bo‘lishni ham o‘rganadi. Siyosiy ijtimoiylashuv natijasida fuqaro o‘z siyosiy rolini anglaydi, siyosiy qarorlar qabul qilishda faol ishtirok eta boshlaydi. Nazariy jihatdan, siyosiy ijtimoiylashuvga bir qator olimlar turli yondashuvlarni ilgari surgan. Masalan, amerikalik sotsiologlar Gabriel Almond va Sidney Verba o‘zlarining “Fuqarolik madaniyati” asarida siyosiy 212 THEORETICAL ASPECTS IN THE FORMATION OF PEDAGOGICAL SCIENCES International scientific-online conference ijtimoiylashuvni demokratik qadriyatlarni singdirishning asosiy vositasi sifatida talqin qilgan. Ularning fikricha, siyosiy ongli fuqarolar jamiyatda barqarorlikni mustahkamlovchi asosiy kuch hisoblanadi. So‘nggi yillarda O‘zbekistonda yoshlarning siyosiy ijtimoiylashuvini rag‘batlantirish yo‘lida bir qator amaliy mexanizmlar ishlab chiqildi. Jumladan, 2017-yildan boshlab “Yangi O‘zbekiston” konsepsiyasi doirasida yoshlar bilan ishlash davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishiga aylandi. Prezident tomonidan ilgari surilgan “Yoshlar – kelajagimiz” tamoyili asosida, siyosiy tarbiya, fuqarolik pozitsiyasi va ijtimoiy mas’uliyatni oshirishga qaratilgan keng ko‘lamli dasturlar amalga oshirildi. Yoshlar ishlari agentligi tashkil etilishi, har bir tuman va shaharda “Y