К содержанию
РецензированоRU2026

ЯЙЛОВ ЕРЛАРИДАН САМАРАЛИ ФОЙДАЛАНИШНИ ТАЪМИНЛАШДА ТАШКИЛИЙ ВА ТАРКИБИЙ ИСЛОҲОТЛАРНИНГ ТАЪСИРИНИ ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ

Қудратов Эрали Шерали ўғли

Развитие и инновации в науке · 2026

Аннотация

яйлов ислоҳотлари, самарадорлик, деградация, хўжалик юритиш, В статье проведён анализ влияния организационно-структурных реформ на обеспечение эффективного использования пастбищных угодий в Узбекистане. Реформы укрепили правовую базу, улучшили формы ведения хозяйства и способствовали внедрению инновационных подходов. Также рассмотрены меры по борьбе с деградацией пастбищ и сохранению биоразнообразия в рамках государственной и международной кооперации. Ключевые слова: реформы пастбищ, эффективность, деградация, формы хозяйствования, инновации, экосистема, правовая база Annatation: This paper analyzes the impact of organizational and structural reforms on ensuring the effective use of pasture lands in Uzbekistan. The reforms have strengthened the legal framework, improved farming practices, and promoted the adoption of innovative approaches. It also highlights state and international efforts to combat pasture degradation and preserve biodiversity. Key words: pasture reforms, efficiency, degradation, farming models, innovation, ecosystem, legal framework. Ўзбекистоннинг иқлим шароитининг кескин контенинтал эканлиги жанубий ҳудудларнинг қурғоқчил ҳудудда жойлашганлиги бир қатор муаммоларнинг келиб чиқишига сабаб бўлмоқда. Бугунги кунда қишлоқ хўжалигининг чорвачилик тармоғи тўғридан тўғри деҳқончилик 130 DEVELOPMENT AND INNOVATIONS IN SCIENCE International scientific-online conference тармоғига узвий боғланганлиги озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлашда ҳамда мамлакатнинг иқтисодиётида жуда муҳим аҳамият касб этади. Шу билан бирга аҳолининг кундалик истеъмол харажатларининг 30 фоизини гўшт, сут ва тухум маҳсулотлари ташкил этади1. Бу эса чорва озуқаларниинг ўрни алоҳида эканлигини кўрсатиб беради. Айни пайтда мамлакатимиз ва минтақада аҳолининг чорвачилик маҳсулотларига бўлган талаби йилдан йилга ортиб бормоқда, унинг таъминоти яъни озуқа базасини яхшилаш яйлов ерларидан самарали фойдаланиш масаласини ҳал этиш ҳар қачонгидан ҳам долзарб аҳамият касб этмоқда. Мамлакатимиз томонидан ушбу жабҳада эркин бозор механизми шакллантирилгани, кўплаб имтиёзлар ҳукуматимиз томонидан тақдим этилгани натижасида яйлов ерларидан фойдаланиш имконияти яхшиланиб бормоқда. Яйлов ерларининг 2024 йил ҳолатига кўра яйлов ва пичанзорлар умумий майдони 21100 минг гектарни (умумий қишлоқ хўжалиги майдонга нисбатан 47 фоизини) ташкил этади. Мамлакатимиздаги яйловлар тоғ, тоғ-олди ҳудудларидаги ер майдони 21 фоиз ва чўл зоналарида 79 фоизни ташкил этади. Ўзбекистонда мавжуд яйловларни сақлаш, яхшилаш ва инновaцион технологиялардан кенг кўламли фойдаланган ҳолда иқтисодий самарадорлигини ошириш бугунги долзарб масалалардан бири бўлиб келмоқда. 2024-йилдан бошлаб яйловлардан фойдаланувчи субъектлар томонидан ўзлари томонидан фойдаланиб турган яйлов ер майдонларининг ҳосилдорлигини ошириб бориш мақсадида чўл-яйлов ўсимликлари уруғларини экишни ташкил этишни назарда тутувчи чора- тадбирлар дастурини ишлаб чиқиш асосий вазифа сифатида белгилаб олинган. Шу билан бир қаторда яйлов ерларини давлат томонидан тартибга солиш муҳим масалалардан бири сифатида қаралади (2.1.1-расм). 1 Z.Kazakova, I.Isrofilova, “Chorvachilik tarmog‘ini rivojlantirishda islohatlarning tutgan o‘rni”., Международная научно-практическая конференция. 14-15 октября. 2021 г. 131 DEVELOPMENT AND INNOVATIONS IN SCIENCE International scientific-online conference 2.1.1-расм. Яйлов ерларидан фойдаланишни давлат томонидан тартибга солиш йўналишлари2 Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019-йил 16 августдаги “Қоракўлчилик тармоғини комплекс ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПҚ-4420-сон қарорига асосан 2023 йилда Бухоро вилояти Жондор бирламчи уруғчилик бўлимида 343 гектар, Ғиждувон бирламчи 2 Муаллиф ишланмаси 132 DEVELOPMENT AND INNOVATIONS IN SCIENCE International scientific-online conference уруғчилик бўлимида 240 гектар, Қоровулбозор бирламчи уруғчилик бўлимида 136 гектар, Олот бирламчи уруғчилик бўлимида 61 гектар, Жиззах вилояти Фориш бирламчи уруғчилик бўлимида 30 гектар, ҳамда Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019-йил 7 ноябрдаги “Қорақалпоғистон Республикасида чорвачилик тармоқларини жадал ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПҚ-4512-сон қарорига асосан Қорақалпоғистон Республикаси Тахтакўпир тумани “Мулк” овул фуқаролар йиғинига қарашли Бидайкўл массивида 200 гектар бирламчи уруғчилик бўлими жами 1010 гектар уруғчилик майдонлари ташкил этилди. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020 йил 2 сентябрдаги ПҚ-4817-сонли қарорига асосан Бухоро чўл-яйлов озуқабоп ўсимликлар уруғчилиги илмий-ишлаб чиқариш марказининг Тахтакўпир филиали ташкил қилинди. 2023 йилда Ғиждувон бирламчи уруғчилик бўлимида 1000 гектар, Навоий вилояти Конимех бирламчи уруғчилик бўлимида 1000 гектар, Самарқанд вилояти Қарнабота бирламчи уруғчилик бўлимида 500 гектар, Қашқадарё вилояти Муборак бирламчи уруғчилик бўлимида 500 гектар, Жиззах вилоятининг Фориш бирламчи уруғчилик бўлимида 60 гектар жами 3060 гектар майдонга 7 та оилага мансуб 16 турдаги саксовул, чогон, черкез, коврак, ола

Доказательный фрагмент

«яйлов ислоҳотлари, самарадорлик, деградация, хўжалик юритиш, В статье проведён анализ влияния организационно-структурных реформ на обеспечение эффективного использования пастбищных угодий в Узбекистане.»

Образец извлечения

Демо-превью

яйлов ислоҳотлари, самарадорлик, деградация, хўжалик юритиш, В статье проведён анализ влияния организационно-структурных реформ на обеспечение эффективного использования пастбищных угодий в Узбекистане. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Просмотров
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
pasture reforms, efficiency, degradation, farming models, формы хозяйствования, экосистема, реформы пастбищ, инновации, правовая база, эффективность, деградация
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники