К содержанию
РецензированоUZ2026

MAMLAKATIMIZDA YAYLOV YERLARIDAN SAMARALI FOYDALANISHNI IJTIMOIY-IQTISODIY AHAMIYATI

IJTIMOIY-IQTISODIY AHAMIYATI · Qudratov Erali Sherali o‘g'li

Наука и технология в современном мире · 2026

Аннотация

Ushbu maqolada yaylov yerlaridan samarali foydalanishning ijtimoiy- iqtisodiy ahamiyati tahlil qilingan. Global oziq-ovqat xavfsizligi, resurslar tanqisligi va iqlim o‘zgarishi sharoitida yaylovlardan oqilona foydalanish chorvachilikni rivojlantirishda muhim omil sifatida ko‘rsatib berilgan. Naslchilikni rivojlantirish, zamonaviy texnologiyalarni joriy etish, yem-xashak bazasini mustahkamlash orqali soha samaradorligini oshirish yo‘llari asoslab berilgan. Yaylovlardan to‘g‘ri foydalanish iqtisodiy barqarorlik va aholi farovonligiga xizmat qiladi.. Kalit so’zlar: yaylov yerlar, samaradorlik, chorvachilik, oziq-ovqat xavfsizligi, resurslardan foydalanish, naslchilik, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish. Annotaцiя: В данной статье проанализировано социально-экономическое значение эффективного использования пастбищных угодий. В условиях глобальной продовольственной безопасности, нехватки ресурсов и изменения климата рациональное использование пастбищ определено как важный фактор развития животноводства. Обоснованы пути повышения эффективности отрасли за счет развития племенного дела, внедрения современных технологий и укрепления кормовой базы. Правильное использование пастбищ способствует экономической стабильности и повышению благосостояния населения. Ключевые слова: Пастбище эффективность, животноводство, продовольственная безопасность, использование ресурсов, племенное дело, социально-экономическое развитие. Annatation: This article analyzes the socio-economic importance of the effective use of pasture lands. In the context of global food security, resource shortages, and climate change, rational use of pastures is identified as a key factor in the development of livestock farming. The paper substantiates ways to improve sector efficiency through breeding development, implementation of modern technologies, and strengthening of the fodder base. Proper use of pastures contributes to economic stability and public well-being. Key words: pasture lands, efficiency, livestock farming, food security, resource utilization, animal breeding, socio-economic development. Бугун дунё аҳлини қийнаётган глобал муаммолар тоборо кўпайиб бормоқда ХХI асрга келиб энг тез глобаллик касб этиб бораётган муаммолардан бири дунёда озиқ- овқат ва қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари танқислигининг тобора кучайиб бораётганлигидир. Дунё аҳолисининг тез суръатларда кўпайиши ва табиий ресурсларнинг тобора камайиб, тўпроқ унумдорлигининг кескин пасайиб бораётганлиги яйлов ерларидан самарали фойдаланиш имкониятини чекламоқда. БМТнинг озиқ-овқат ва қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари бўйича ташкилоти (ФАО)нинг 114 ` маълумотига кўра, глобал иқлим ўзгариши натижасида дунёда озиқ-овқат маҳсулотлари нархи тобора ошиб бориши ҳамда аҳоли иҳтиёжларини қоплай олмаслик турли соҳаларда муаммоларни келтириб чиқармоқда. Ҳудудларнинг табиий шароитларини ҳамда бозор талабларини эътиборга олган холда чорвачиликнинг қорамолчилик, қўйчилик, балиқчилик, асаларичилик тармоқларини жойлаштириш ва соҳани тубдан ислоҳ қилиш орқали ривожлантириш зарур. Шу боис, чорвачилик тармоғини ривожлантиришда ер, сув ислоҳотининг амалга оширилиши мавжуд яйловлардан самарали фойдаланиш зарурлигини кўрсатиб бермоқда. Яйлов ерларидан фойдаланишда давлат томонидан ижтимоий-иқтисодий қўллаб-қувватлаш тизимини жорий этилиши соҳани янада ривожланишига имкон беради. Бугунги кунда қишлоқ хўжалигида олиб борилаётган ислоҳатлар деҳқончилик ва чорвачилик тармоғининг ривожланишига дастури амал бўлиб ҳисобланади. Наслчиликга ихтисослашган ширкат хўжаликлари, маҳсулот етиштириш мақсадида, чорва ҳайвонларини хўжалик аъзоларига ижара пудрати асосида беришини ҳам ривожлантириши бунда пудратчилар чорва ҳайвонлари бош сонини кўпайтириши, зотларини яхшилаши, наслдорлигини ошириб, тобора кўпроқ маҳсулот етиштириш учун қилган хизматлари ва етиштирган маҳсулотлари миқдорига кўра, рағбатлантирилишлари лозим. Хўжаликларда бу масалаларни ҳал этишда яйлов ерларини унумдорлиги оширишини таъминлайдиган тадбирлар амалга ошириб, бу борада ижара муносабатларини эркин бозор талабларига мослаштиришлари керак бўлади. Чорвачилик фермаларининг замонавий талабларга жавоб берадиган моддий- техника базасини босқичма-босқич ривожлантиришга алоҳида эътибор бериш вақти келди. Чорвачиликни тегишли воситалар билан таъминланишга, чорва ҳайвонлари яхши парваришланиб, сифатли маҳсулот етиштиришда янги техникалар, илғор технологиялар жорий этилишига эришиш лозим . Шундагина тармоқда ишлаб чиқариш жараёнлари механизатсиялаштирилиб, меҳнат унумдорлигининг ошиши таъминланади. Наслчилик ишларини ривожлантириб, наслдор чорва зотларини яратиб, уларнии ишлаб чиқаришга тезроқ татбиқ этилишини таъминлаш, бунда зотли, наслдор чорва ҳайвонларини сотиб олиш вариантидан фойдаланишни ҳам эсдан чиқармаслик кутилган натижага эришиш имкониятини кенгайтиради. Чорвачиликнинг озуқа базасини мустаҳкамлаш учун ем-хашак этиштириладиган майдонларнии кенгайтириб, экинларни алмашлаб экишни ривожлантириш лозим. Бунда ем-хашак экинлари экиладиган майдонларниинг сув таъмино

Доказательный фрагмент

«Ushbu maqolada yaylov yerlaridan samarali foydalanishning ijtimoiy- iqtisodiy ahamiyati tahlil qilingan.»

Образец извлечения

Демо-превью

Ushbu maqolada yaylov yerlaridan samarali foydalanishning ijtimoiy- iqtisodiy ahamiyati tahlil qilingan. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
pasture lands, efficiency, livestock farming, food security, resource, oziq-ovqat xavfsizligi, resurslardan foydalanish, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish., chorvachilik, samaradorlik, naslchilik, yaylov yerlar
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники