К содержанию
РецензированоRU1970

МОЛЕКУЛЯРНО-ГЕНЕТИЧЕСКАЯ КЛАССИФИКАЦИЯ ВИДА CHONDRULOPSINA INTUMESCENS

RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI” · Jalilov Jamshed Jafar o‘g‘li

Универсал международный научный журнал · 1970

Аннотация

В статье представлено молекулярно-генетическое исследование брюхоногого моллюска Chondrulopsina intumescens (Gissarika, Zarafshanika), сравнение нуклеотидов домена 18S рибосомальной ДНК и представление данных на их основе. Ключевые слова: рибосомальная ДНК, нуклеотид, Chondrulopsina intumescens, бутстреп, митохондриальная ДНК, база данных NCBI. Annotation. This article presents a molecular genetic study of the gastropod species Chondrulopsina intumescens (Gissarika, Zarafshanika), comparing the nucleotides of the 18S domain of ribosomal DNA, and presenting data based on them. Key words: ribosomal DNA, nucleotide, Chondrulopsina intumescens, bootstrap, mitochondrial DNA, NCBI database. Tadqiqotning dolzarbligi. Hayvonot dunyosi bioxilma-xilligini saqlab qolish va ulardan oqilona foydalanish imkoniyatlarini baholashda faunistik tadqiqotlarga, ayniqsa, endemik turlarga boy mintaqalar faunasi xilma-xilligi, evolyutsiyasi hamda avtoxton turlar markazlarining shakllanishini o‘rganishga alohida e’tibor qaratish zarur. Jumladan, O‘zbekiston va unga yondosh hududlar malakofaunasi Z.I.Izzatullayev (1970), A.Pazilov (2003, 2015), A.Karimqulov (2011), F.Gaibnazarova, J.Qudratov, Sh.Abdulazizova, Z.Mahmudjonov kabi bir qator malakolog olimlar tomonidan o‘rganilgan bo‘lib, ular ishlarida quruqlik mollyuskalarining taksonomik va zoogeografik tarkibi, ekologik xususiyatlari va tarqalishi, keng tarqalgan turlarda boradigan konxologik o‘zgaruvchanlik jarayonlari hamda xo‘jalik ahamiyatiga oid ma’lumotlar mavjud [4,5,7,8]. Ayrim tadqiqotlarda [7] konxologik jihatdan o‘xshash turlar molekulyar-genetik tahlil qilinib, nukleotidlar ketma-ketligidagi farqlanishlar asosida mazkur turlarning genetik jihatdan alohida mustaqil turlar ekanligi isbotlangan. Biroq, adabiyotlar tahliil shuni ko‘rsatdiki, geografik jihatdan uzoq va keng arealga ega bir turga mansub quruqlik mollyuskalarining genetik polimorfizmiga oid ma’lumotlar mavjud emas. Shu sababli, tadqiqotimizning maqsadini Chondrulopsina intumescens (Gissarika va Zarafshanika) turini molekulyar-genetik identifikatsiyalash orqali ulardagi genetik polimorfizmini aniqlashga qaratdik. Tadqiqotning maqsadi: O‘zbekiston respublikasida joylashgan Hisor va Zarafshan tog‘ tizmasi quruqlik mollyuskalarining Chondrulopsina intumescens (Gissarika, Zarafshanika) turlarini molekulyar-genetik indentifikatsiyalash va ilmiy jihatdan asoslash. Tadqiqot materiallari. 2022-2024 yillar davomida respublikamizda joylashgan Hisor va Zarafshan tog‘ tizmalaridan yig‘ilgan Chondrulopsina (Lindholm, 1925) avlodiga ma’nsub Chondrulopsina intumescens Gissarika va Chondrulopsina intumescens Zarafshanika turlarining to‘qimasidan olingan biologik materiallar hanmda NCBI bazasidan olingan Ch. tridens KX463472 quruqlik mollyuska turning molekulyar-genetik ma’lumotlaridan adu.uz universaljurnal.uz 351 “ZAMONAVIY BIOLOGIYANING DOLZARB MUAMMOLARI VA RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI” xalqaro ilmiy-amaliy anjuman materiallari foydalanildi. O‘tkazilgan molekulyar-genetik tadqiqot natijalari (sikvens xromatografiyasi) asosida amalga oshirildi. Olingan natijalar va ularning tahlili. Molekulyar - genetik tadqiqot natijalariga ko‘ra, Chondrulopsina avlodiga mansub Ch. intumescens Gissarika turining ribosomal DNK sini 18S sohasiga mansub uzunligi 640 juft asosga ega bo‘lgan nukleotidlar ajratib olindi. Solishtirib o‘rganish maqsadida ushbu avlodga tegishli Ch. intumescens Gissarika va Ch. intumescens Zarafshanika hamda NCBI bazasidan olingan Ch. tridens KX463472 turlarining nukleotidlaridan foydalanildi. Rasmdan ko‘rinib turibdiki, respublikamizning janubiy hududida joylashgan Hisor tog‘ tizmasidan yig‘ilgan Chondrulopsina avlodiga mansub Ch. intumescens Gissarika turi bilan solishtirish maqsadida olingan Ch. intumescens Zarafshanika numanasining nukleotidlari o‘rtasida 7 ta nukleotidda farqlanish bo‘lib, buda 24 chi va 189 chi nukleotidda Ch. intumescens Gissarika turi namunasida T-timin, Ch. intumescens Zarafshanika namunasida A-adenin, 71 chi nukleotidda Ch. intumescens Gissarika turi namunasida G-guanin, Ch. intumescens Zarafshanika namunasida T-timin, 233 chi nukleotidda Ch. intumescens Gissarika turi namunasida T-timin, Ch. intumescens Zarafshanika namunasida S-sitozin, 480 chi nukleotidda Ch. intumescens Gissarika turi namunasida S-sitozin,Ch. intumescens Zarafshanika namunasida A-adenin, 512 chi nukleotidda Ch. intumescens Gissarika turi namunasida T-timin, Ch. intumescens Zarafshanika namunasida G-guanin, 610 chi nukleotidda Ch. intumescens Gissarika turi namunasida A-adenin, Ch. intumescens Zarafshanika namunasida yesa G-guanin nukleotidlari almashganligi aniqlanib, ribosomal DNK (rDNK) ni 18S sohasi nukleotidlari o‘rtasidagi farqlanishlar 1% ni tashkil qildi (1-rasm). 1-rasm. Chondrulopsina avlodiga mansub qorinoyoqli mollyuskalar va NCBI bazasidan olingan ushbu avlodga mansub turning ribosomal DNK ni 18S sohasi nukleotidlarini solishtirish Ch. intumescens Gissarika turi bilan NCBI bazasidan olingan Ch. tridens KX463472 n

Доказательный фрагмент

«В статье представлено молекулярно-генетическое исследование брюхоногого моллюска Chondrulopsina intumescens (Gissarika, Zarafshanika), сравнение нуклеотидов домена 18S рибосомальной ДНК и представление данных на их ос…»

Образец извлечения

Демо-превью

В статье представлено молекулярно-генетическое исследование брюхоногого моллюска Chondrulopsina intumescens (Gissarika, Zarafshanika), сравнение нуклеотидов домена 18S рибосомальной ДНК и представление данных на их ос… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Просмотров
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
ribosomal DNA, nucleotide, Chondrulopsina intumescens, bootstrap, бутстреп, NCBI bazasi., nukleotid, NCBI database., mitochondrial DNA, mitoxondrial DNK, база данных NCBI., рибосомальная ДНК, нуклеотид, митохондриальная ДНК, ribosomal DNK
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники