Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
UCHTEPA ARXEOLOGIK YODGORLIGI HAQIDA AYRIM MULOHAZALAR
Ergasheva Ra’no Muzaffarbek qizi
Академические исследования в современной науке · 2026
Аннотация
This article provides a detailed analysis of the Narin district of the Namangan region and its significance. Uchtepa is one of the most important monuments in the study of the development of ancient Central Asian cultures. The study covers the identification of the site, the results of preliminary scientific research, axcavations and modern archaeological analyses. The article also provides information about the geographical and historical features of the area where the site is located, its connection with ancient settelements and the cultural layers formed on the basis of finds from different periods. The scientific work conducted by the researchers also contains scientific assumptions that the Uchtepa site may belong to the Early Iron Age and later stages. Architectural remains, ceramic objects, coins and other material cultural monuments discovered during archaeological excavations served as an important source for determining which periods the site belongs to. The place of the Uchtepa 13 ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference monument in the historical and cultural heritage of Uzbekistan and Central Asia and its significance for further research are analyzed. Keywords: Uchtepa, ceramic vessels with angolia, tableware, household utensils, kitchen utensils, temple, xauma. Аннотатция: В данной статье подробно анализируется изучение археологического памятника Учтепа, рассположенного в Норинском районе Наманганской области, и его значение. Учтепа – один из важных памятников в изучении процесса развития древних Средней Азиатских культур. В исследовании освещены результаты идентификации памятника, предварительных научных исследований, раскопок и современного археологического анализа. И вновь в статье приводятся сведения о географических и исторических особенностях местности, где расположен памятник, ее связи с древними поселениями, а также о культурных слоях, сформировавшихся на основе находок разных периодов. В научных работах исследователей имеются и научные оценки того, что памятник Учтепа может относиться к раннему железному веку и более поздним этапам. Архитектурные остатки, керамика, монеты и другие памятники материальной культуры, найденные в ходе археологических раскопок, послужили важным источником для определения того, к какой эпохе принадлежит памятник. Анализируется место памятника Учтепа в историко-культурном наследии Узбекистана и Средней Фзии и его значение для дальнейших исследований. Ключевые слова:Учтепа, керамические сосуды с анголией, посуда, бытовая утварь, кухонноя утварь, храм, хаума. Farg’ona vodiysi Markaziy Osiyodagi sivilizatsiya o’choqlaridan biri bo’lib, Sirdaryoning yuqori qismida joylashgan Pomir-Oloy va Tyan-Shan tog’ tizmalari bilan o’ralgan. Vodiyning serunum tuprog’i, sersuv daryolari, qulay tabiiy sharoitlari qadimdan insonlarni o’ziga tortib kelgan. Shuning uchun ham Farg’ona qadimiy So’g’d, Baqtriya, Xorazm kabi mustaqil davlat shakllangan. O’zbekiston hududi qadimiy madaniyatlarga boy bo’lib, uning turli hududlarida arxeologik yodgorliklar keng tarqalgan. Tarixiy manbalar va arxeologik tadqiqotlarning natijalari shuni ko’rsatadiki, Namangan viloyati, xususan, Norin tumani o’ziga xos tarixiy merosga ega bo’lgan hududlardan biridir. Ayniqsa, Norin tumanidagi Uchtepa arxeologik yodgorligi mintaqaning eng qadimgi aholi manzillaridan biri bo’lib, uning o’rganilishi O’zbekiston va umuman Markaziy Osiyoning qadimgi tarixi haqida muhim ma’lumotlarni taqdim etadi. 14 ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference Uchtepa yodgorligi ilk bor ilmiy tadqiqotchilar e’tiboriga tushganidan buyon ko’plab arxeologik qazilmalar va ilmiy izlanishlar olib borilgan. Ushbu yodgorlikning joylashgan geografik hududi, uni tashkil etgan arxitektura qoldiqlari va qzilmalar natijasida topilgan moddiy madaniyat obyektlari uning qadimgi davrlarga oid ekanligini tasdiqlaydi. Arxeologik tadqiqotlar natijasida ushbu hududda qadimda odamlar istiqomat qilgani, ularning turmush tarzi va hunarmandchilik faoliyati haqida qimmatli ma’lumotlar olingan. Yodgorlikdan topilgan sopol buyumlar, tangalar, qurilish materiallari va boshqa artefaktlar Uchtepaning tarixiy ahamiyatini yanada oshirgan. 2019-yil 4-oktabrdagi O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Maxkamasining “Moddiy madaniy merosning ko’chmas mulk obyektlari milliy ro’yxatini tasdiqlash to’g’risida”gi 846-sonli Qarorida tasdiqlanishicha, Farg’ona vodiysida hozirgi kunda antik davrga oid yodgorliklar 301 tani tashkil qiladi. Shulardan, Andijon viloyatida 190 ta, Namangan viloyatida 58 ta, Farg’ona viloyatida 53 ta ekanligi aniqlangan. Bular orasida Quva, Axsikent, Uchtepa, Mug’tepa va boshqa shu kabi yodgorliklarning tarixiy va madaniy qiymatini alohida qayd etish lozim. Shu jihatlarni e’tiborga olgan holda mintaqa tarixini tadqiq etishda alohida o’ringa ega bo’lgan Uchtepa arxeologik yodgorliklarini o’rganish borasida hukumat doirasida qiziqish bildirilmoqda. TADQIQOT Uchtepa – Buloqmozor m
Доказательный фрагмент
«This article provides a detailed analysis of the Narin district of the Namangan region and its significance.»
Образец извлечения
Демо-превьюThis article provides a detailed analysis of the Narin district of the Namangan region and its significance. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Просмотров
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- Uchtepa, ceramic vessels with angolia, tableware, household, dasturxon idishlari, xo’jalik idishlari, oshxona idishlari, angobli sopol idishlar, xauma., ibodatxona
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
Научные статьиI.B.Yangiboyev, E.X.Berdanov +22025
Академические исследования в современной наукеKhudaiberdiyeva Arafat Israilovna, Ph.D Professor hudayberdiyevaarofat@gmail.com +12026