KOREYS TILINI O‘QITISHDA DORAMALARDAN FOYDALANISHNING DIDAKTIK IMKONIYATLARI

Аннотация

Ushbu maqolada koreys doramalaridan til o‘rgatish vositasi sifatida foydalanishning afzalliklari va metodik imkoniyatlari tahlil qilinadi. Doramalar o‘zining real kommunikativ vaziyatlarga boy mazmuni, madaniy konteksti va tabiiy til uslubi bilan koreys tilini o‘rganayotgan talabalar uchun boy til materiali sifatida xizmat qiladi. Maqolada dars jarayonida doramalardan samarali foydalanish usullari, ularning so‘z boyligini kengaytirish, talaffuzni yaxshilash va madaniy bilimlarni oshirishdagi roli ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, doramalarning interaktiv topshiriqlar bilan birgalikda qo‘llanilishi orqali talabalar motivatsiyasi va tilga bo‘lgan qiziqishini oshirish imkoniyati ham yoritilgan. Kalit so‘zlar: Koreys tili, dorama, til o‘rgatish, autentik material, madaniy kontekst, kommunikativ kompetensiya, audio-vizual vosita, innovatsion yondashuv. So‘nggi yillarda xorijiy tillarni o‘qitish jarayonida o‘quvchilarning qiziqishini oshirish va ularning kommunikativ kompetensiyasini rivojlantirish maqsadida autentik materiallardan foydalanish tobora ommalashmoqda. Shunday autentik materiallardan biri sifatida koreys doramalari (seriallari) til o‘rganuvchilar orasida katta qiziqish uyg‘otmoqda. Koreys doramalari nafaqat tabiiy va kontekstga boy til muhitini taqdim etadi, balki koreys madaniyati, ijtimoiy odatlari va kundalik hayot tarzi haqida ham keng ma'lumot beradi. Shu sababli, doramalar til o‘qitish jarayonida nafaqat til ko‘nikmalarini, balki madaniy bilimlarni ham oshirishda muhim vosita hisoblanadi. An'anaviy til o‘qitish metodlarida asosan darsliklar va strukturaviy mashqlar asosiy o‘rin tutadi, biroq bu usullar ko‘pincha o‘quvchilarni to‘liq qamrab ololmaydi yoki ularning motivatsiyasini pastlatishi mumkin. Doramalar esa o‘zining jonli va hissiy boy hikoyalari orqali o‘quvchilarning e’tiborini tortadi, ularni tinglab tushunish, lug‘atni kengaytirish va pragmatik jihatdan to‘g‘ri nutq ishlatishga rag‘batlantiradi. Shuningdek, vizual va eshitish orqali taqdim etilgan til materiallari talaffuz, intonatsiya va noverbal ifodalarni o‘zlashtirishga katta yordam beradi. Bundan tashqari, doramalar koreys tilini o‘rganuvchilarga madaniy kontekstni chuqurroq anglash imkonini beradi, bu esa madaniyatlararo 25 MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference kommunikatsiya kompetensiyasini shakllantirishda muhim ahamiyatga ega. Talabalar doramalarda namoyon etilgan ijtimoiy qadriyatlar, odob-axloq qoidalari va insonlararo munosabatlarni o‘rganib, real hayotdagi muloqot vaziyatlariga tayyorlanadi. Asosiy qism Koreys tilini o‘qitishda doramalar, ayniqsa사랑의 불시착 (Crash Landing on You) kabi ommabop seriallar, o‘quvchilarning tilga bo‘lgan qiziqishini oshirish va real kommunikativ ko‘nikmalarini shakllantirishda juda samarali vosita hisoblanadi. Ushbu serial til o‘rganuvchilarga nafaqat grammatika va lug‘atni, balki madaniy jihatlarni ham amaliy kontekstda o‘rganishga imkon yaratadi. 1. Tilning tabiiyligi va kontekstga boyligi 사랑의 불시착 (Crash Landing on You) serialida ishlatiladigan til real hayotda uchraydigan kundalik so‘zlashuvga juda yaqin. Masalan, serialda qahramonlar o‘rtasidagi muloqotda ishlatiladigan ko‘plab idiomatik iboralar, pragmatik jihatdan to‘g‘ri so‘zlashuv shakllari va madaniy kontekstga moslashgan til elementlari mavjud. Bu o‘quvchilarga so‘zning faqat lug‘aviy ma’nosini emas, balki uning qanday vaziyatda, qanday ohangda ishlatilishini tushunishga yordam beradi. Misol uchun, “잘 지냈어요?” (chal chinessoyo?) iborasi “Qalaysiz?” yoki “Qanday yashayapsiz?” degan savol bo‘lib, bu iboraning ishlatilishi kontekstga qarab o‘zgarishi mumkin. Serialdagi qahramonlar orasidagi do‘stona yoki rasmiy munosabatlarda bu ibora turlicha qo‘llaniladi. Bu kabi farqlarni o‘rganish o‘quvchilarning pragmatik til qobiliyatlarini rivojlantiradi. 2. Madaniy elementlarning o‘rni Doramada ko‘plab madaniy jihatlar namoyon bo‘ladi, masalan, “Chong” (정) tushunchasi — koreys madaniyatidagi mehr-shafqat va bir-biriga bo‘lgan samimiy aloqalar, hamda hurmat va odob qoidalari. 사랑의 불시착 (Crash Landing on You) serialida bu tushunchalar qahramonlarning xatti-harakatlari va so‘zlashuvlarida yaqqol seziladi. Masalan, serialda qahramonlar bir-biriga murojaat qilganda ishlatiladigan hurmat shakllari, rasmiy va norasmiy til farqlari ko‘rsatiladi. O‘quvchilar bunday madaniy jihatlarni o‘rganish orqali nafaqat tilni, balki koreys jamiyatining ijtimoiy tuzilishini ham tushunib boradilar. 26 MODELS AND METHODS IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference 3. Nutq ko‘nikmalarini rivojlantirish Doramada eshitish ko‘nikmasini rivojlantirish uchun ko‘plab imkoniyatlar mavjud. Serialdagi turli janrdagi (hazil, jiddiy, dramatik) muloqotlar o‘quvchilarga turli talaffuz, intonatsiya va urg‘ularni o‘rganishga yordam beradi. Misol uchun, qahramonlarning g‘azab yoki quvonch holatlaridagi talaffuz o‘zgarishlarini eshitib, o‘quvchilar emotsional va kontekstual intonatsiyani farqlashni o‘zlashtiradilar. Shuningdek, o‘quvchilar