BOSHLANG‘ICH TAYYORLOV BOSQICHIDA STOL TENNIS TURI BILAN MASHG‘ULOTLAR OLIB BORUVCHI 12 YOSHLI BOLALARNING JISMONIY TAYYORGARLIK KO‘RSATKICHLARI TAHLILI

Аннотация

This article analyzes the training processes conducted with 12-year-old children engaged in table tennis in sports clubs. The main attention is paid to the issues of bringing the physical training of athletes to the level of international standards, developing their speed and agility qualities. During the study, the negative impact of high-intensity loads on the body, the continuity of pre-competition preparation stages and methods for determining the dynamics of physical development through control exercises were studied. 2 68 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2025 VOLUME 4 / ISSUE 6 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Keywords: Physical training, physical qualities, strength, speed, agility, endurance, flexibility, physical development. Kirish: Mamlakatimizda sport to‘garaklarida mashg‘ulotlar olib borayotgan yosh sportchilarning jismoniy tayyorgarligini yuqori darajalarga olib chiqish hamda xalqaro me’yor darajalariga ko‘tarish orqali yuqori natijalarni qo‘lga kiritishimiz eng oily maqsadlarimizdan biri bo‘lib kelmoqda. Stol tennisi to‘garaklarida shug‘ullanuvchi bolalarning mashg‘ulotlarida yuqori shiddatli yuklamalarni qo‘llash yosh sportchilarning organizmini o‘ta charchashga bo‘lgan ehtimolliligini oshiradi. Stol tennischilarning musobaqaga chiqishi barqaror va ishonchli bo‘lishida musobaqa oldi mashqlarini tashkil etuvchi tarkibiy qismlar zanjirida bo‘sh xalqalarning yo‘qligi juda muhim ahamiyatga ega. Stol tennisida eng muhim bo‘lgan jismoniy sifatlar tezkorlik va chaqqonlik hisoblanib ushbu jismoniy sifatlarini rivojlantirishda qisqa masofalarga yugurish hamda turli hil nazorat meyorlaridan foydalanish maqsadga muvofiq hisoblanadi. Eng muhimi, bu vositalar orasidan eng samaralilarini tanlab olish asosiy vazifa sanaladi. O‘tkazilgan tadqiqot natijalari tahlili: Hozirgi kunda sportning stol tennis turi bo‘yicha ko‘plab yuqori malakali murabbiylarning yosh sportchilar bilan olib borayotgan mashg‘ulot jarayonlari yuqori natijalarni qayd etib mamalakatimiz sharafini yanada yuksaltirishga qaratilgan bo‘lsa ko‘plab olimlarimiz ham ushbu sport turi boyicha o‘z izlanishlari bilan yoshlarning mashg‘ulot jarayonlarida sportchilarga berilayotgan jismoniy yuklamalarning to‘g‘ri taqsimlanishi va yosh sportchilardagi xato va kamchiliklarni aniqlab ularni bartaraf etishga ko‘maklashmoqda. Jismoniy tayyorgarlik darajalarining shakillanib borish ko‘rsatkichlari har bir belgilangan nazorat sinov mashg‘uloti orqali aniqlanib boriladi. Biz olib borayotgan tadqiqot ishimiz bolalar bolalarning mashg‘ulot jarayonlarida umum jismoniy tayorgarlik darajalarining dinamikasini aniqlashga qaratilgan. Sportning stol tennis turi bo‘yicha mashg‘ulotlar olib borayotgan 10 yoshli o‘g‘il qizlarning mashg‘ulotlar davomida jismoniy rivojlanish ko‘rsatkichlari dinamikasi qay darajada yahshi shakillanib kelayotganligini aniqlash uchun o‘tkazilgan tadqiqot ishimizda dastlabki nazorat sinov mashqi 60 m masofaga yugurish orqali amalga oshirildi. Ushbu nazorat sinov amaliyotida 12 yoshli sportchilarning ko‘rsatgan natijalari quidagicha bo‘ldi: Olingan natijalarga ko‘rsa 12 yoshli o‘quvchilarning 60 m masofaga yugurish mashqida tezkorlik jismoniy sifat ko‘rsatkichlari aniqlanadi va ularning natijalari davlat talim standarlari asosida baholab boriladi. Tezkorlik qobiliyati rivojlanishi majmuaviy shaklining namoyon bo‘lishi vositasi sifatida yuqori tezlikda bajariladigan mashqlardan foydalaniladi (odatda ularni tezkorlik deb ataladi.10 yoshli o‘g‘il va qizlarning tezkorlik jismonioy sifat ko‘rsatkichlari olingan natijalari diagrammaga asosan 55% ni tashkil etib baholash mezonlariga asosan qoniqarsiz ko‘rsatkichlar bilan baholanishdi. Navbatdagi jismoniy rivojlanish ko‘rsatkichlari chidamkorlik jismoniy sifatini rivojlantirishga mo‘ljalllangan bo‘lib 1000 m ga yugurish nazorat sinovi orqali amalga oshirildi. 2 69 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2025 VOLUME 4 / ISSUE 6 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ 12 yoshli stol tennischilarining ko‘rsatgan natijalari qatnashchilarning 65% da past natijalar qayd etildi va qoniqarsiz ko‘rsatkich bilan nazorat sinovidan o‘ta olishmadi. 3x10 mokisimon yugurish nazorat sinovi ham tezkorlik jismoniy sifat ko‘rsatkichlarini rivojlantirishga qaratilgan bo‘lib yosh stol tennischilarining musobaqa muobaynida tez va aniq harakat qilish imkoniyatini oshirishga hizmat qiladi. Olingan natijalar asosida ushbu nazorat sinov mashqi 60% ko‘rsatlkich bilan qoniqarsiz baholandi va yosh sportchilarning jismoniy riuvojlanish ko‘rsatkichlari past darajada deb topildi. Jismoniy sifat ko‘rsatkichlarining rivojlanish darajalari dinamikasi berilgan ushbu nazorat sinovlarida turlicha ko‘rsatkichlar qaytd etildi. Barcha olingan natijalar davlat ta’lim standartlari asosida tashkil etilgan bo‘lib o‘smirlar orasida baland turnikda tortilish nazorat sinovida o‘g‘il bolalarning 30% qismi qoniqarsiz natijani qayd etishib kuch jismoniy sifat ko‘rsatkichlari past