TA’LIMGA ZAMONAVIY YONDASHUV

Аннотация

In modern education, the field of deaf education (surdopedagogy) plays a crucial role in educating deaf students and developing their advanced cognitive abilities. High- level skills encompass critical thinking, creativity, problem-solving, and advanced cognitive abilities in addition to core knowledge. The aforementioned skills, extending beyond traditional academic knowledge, are of paramount importance in preparing students for success in an increasingly complex and interconnected global environment. It should be noted that the development of high-level skills varies among individuals, and support and education contribute to the enhancement of these skills. Keywords: STEM, special education for the deaf, effectiveness in deaf education, STEM skills. Аннотация: в современном образовании сурдопедагогика играет важную роль в обучении глухих учащихся и развитии их передовых когнитивных способностей. Навыки высокого уровня, помимо базовых знаний, включают в себя критическое мышление, творческий подход, умение решать проблемы и продвинутые когнитивные способности. Вышеупомянутые навыки выходят за рамки традиционных академических знаний и имеют первостепенное значение для подготовки учащихся к успеху во все более усложняющейся и взаимосвязанной глобальной среде. Следует отметить, что развитие навыков высокого уровня различается у разных людей, а поддержка и обучение способствуют совершенствованию этих навыков. Ключевые слова: STEM, специальное образование для глухих, эффективность в сурдопедагогике, навыки STEM. Kar o‘quvchilar tanqidiy fikrlash, muammolarni hal qilish, ijodkorlik va boshqa yuqori darajadagi ko‘nikmalarni rivojlantirishga e’tibor qaratadigan ta’lim dasturlaridan foyda ko‘radilar. Bundan tashqari, erta aralashuv va doimiy qo‘llab-quvvatlash har qanday ko‘nikma yetishmovchiligini bartaraf etishga va kar insonlarning umumiy muvaffaqiyati hamda farovonligini oshirishga yordam beradi. Shu ma’noda, muammolarni hal qilish ko‘nikmalari muhim ahamiyatga ega va bolalarga ta’sir qiladi, chunki ular akademik muvaffaqiyat, ijtimoiy munosabatlar va hayotiy ko‘nikmalarni rivojlantirish uchun asos yaratadi. Bir qator olimlar 4 ` madaniy jihatdan dolzarb usullar va bilimlardan foydalanadigan autentik, ijtimoiy va hamkorlikdagi o‘quv mashg‘ulotlari eng yaxshi natija berishini ko‘rsatadigan ma’lumotlarni tahlil qilishdi. Ular STEM-ta’limni kengaytirish muammolarini bartaraf etish va qiziqish hamda uzoq muddatli ishtirokni oshirishga yordam berishi mumkinligini aniqlashdi. Ular o‘qituvchilar bilan ishlash orqali ularning tushunchalarini oshirish va bolalarning STEM qiziqishlari hamda karyera yo‘nalishiga maqsadli ta’sir ko‘rsatadigan faoliyatni rag‘batlantirish jarayonida STEM tajribasini joriy etishdagi to‘siqlarni muhokama qilishdi [1]. Hujjat materiallari va stenogrammalarni dastlabki tasniflash va tahlil qilish maktab o‘qituvchilarining STEM-ta’limga bo‘lgan nuqtayi nazarini ochib berdi. Ular maktab omillarining (masalan, ko‘plab o‘qituvchilarning qo‘llab-quvvatlashi, STEM klublari rahbariyatining belgilangan vazifalari va maqsadli ishga qabul qilish usullari) STEM ta’lim imkoniyatlariga qanday ta’sir ko‘rsatishini namoyish etishdi. Ular harakat tadqiqotlari va amaliyot hamjamiyati maktabga asoslangan STEM dasturlarini qanday yaxshilash mumkinligini ko‘rsatib berishdi. Yana bir guruh olimlar tomonidan ishlab chiqilgan STEM ta’lim strategiyasi karlar ta’limi kontekstida, xususan 16-20 yoshdagi kar bolalar guruhiga mo‘ljallangan holda qo‘llanildi [2]. Ushbu yondashuv 5 kunlik ilmiy lager orqali amalga oshirildi, unda ishtirokchilar dastur davomida turli STEM tadbirlarida faol qatnashdilar. Tadqiqotda kar o‘quvchilarning inklyuziv va qulay STEM ta’lim muhitidagi mavzusi tobora dolzarb bo‘lib borayotgani ta’kidlandi, bunda uchta asosiy jihatga e’tibor qaratildi: tilni ifodalash, madaniy rollar va o‘z-o‘zini anglash. Natijalar ilmiy ta’lim doirasida kam ta’minlangan talabalar uchun tenglikni targ‘ib qiluvchi inklyuziv ta’lim muhitini rivojlantirishning ahamiyatini yanada oshirdi. Fan, texnologiya, muhandislik va matematika (STEM) ta’limi so‘nggi yillarda o‘quvchilarni XXI asr ishchi kuchi talablariga tayyorlashdagi ahamiyati tufayli katta e’tibor qozondi. Biroq, kar o‘quvchilar ko‘pincha STEM ta’limiga kirishda o‘ziga xos qiyinchiliklarga duch kelishadi [3]. Ushbu adabiyotlar sharhi kar o‘quvchilar uchun STEM ta’limining hozirgi holatini, ular duch keladigan qiyinchiliklarni va bu qiyinchiliklarni yengish uchun qo‘llaniladigan strategiyalarni o‘rganishga qaratilgan. Kar o‘quvchilar STEM ta’limida bir qator to‘siqlarga duch kelishadi. Asosiy muammolardan biri mavjud kontent va resurslarning yetishmasligidir. Ko‘plab STEM materiallari, masalan, darsliklar va videolar kar o‘quvchilarni hisobga olgan holda ishlab chiqilmagan va tegishli subtitrlar yoki ko‘rgazmali materiallarga ega bo‘lmasligi mumkin [4]. Bundan tashqari, kar o‘quvchilar STEM fanlarida qo‘llaniladigan texnik atamalar bilan qiyinchiliklarga duch kelishl