УЧЕБНАЯ МОТИВАЦИЯ КАК ВАЖНАЯ ДИДАКТИЧЕСКАЯ ОСНОВА ОБРАЗОВАТЕЛЬНОГО ПРОЦЕССА

Аннотация

В данной статье рассмотрен иерархический уровень эмпирических и теоретических условий, влияющих на эффективность творческого общения преподавателя и студента на мотивацию студентов вуза, и проблемы репродуктивной интеграции с дидактическими компонентами, а также условия, влияющие на эффективность мотивации преподавателя и студента с учетом педагогических и психологических особенностей в развитии мотивации студентов. Ключевые слова: новости, наука, мотивация обучения, дидактические компоненты, педагогическая система, познавательная, игровая и образовательная. Annotation: This article discusses the issues of improving the hierarchical level of empirical and theoretical conditions that affect the effectiveness of creative communication between teachers and students in the development of higher education students' motivation for learning, reproductive integration with didactic components, and at the same time, the conditions that affect the effectiveness of teacher-student motivation for learning, taking into account pedagogical and psychological characteristics in the development of students' motivation for learning. Key words: news, science,learning motivation, didactic components, pedagogical system, cognitive, game and education. Respublikamizda so‘ngi yillarda ta’lim sohasida amalga oshirilayotgan ilmiy tadqiqot ishlari sifatini ko‘tarish va amaliyotga keng joriy etish, ilmiy ishlarni tijoratlashtirish, ilmiy-tadqiqot ishlariga iqtidorli yoshlarni jalb etish, ta’lim, fan va ishlab chiqarishning mustahkam integratsiyasini ta’minlashning me’yoriy asoslari yaratilmoqda. «.Ruhan va aqlan rivojlangan, mustaqil fikrlaydigan, Vatanga sodiq, qat’iy hayotiy nuqtai nazarga ega yoshlarni tarbiyalash, demokratik islohotlarni chuqurlashtirish va fuqarolik jamiyatini rivojlantirish jarayonida ularning ijtimoiy faolligini oshirish ustuvor vazifalar etib belgilangan. Bu oliy ta’lim talabalarining o‘quv o‘zlashtirish motivatsiyasini rivojlantirish imkoniyatlarini kengaytiradi. Uzluksiz ta’lim tizimida o‘quv o‘zlashtirish motivatsiyasini yanada takomillashtirish bugungi kunning dolzarb masalalaridan biridir. Ayniqsa, oliy ta’lim talabalarining o‘quv o‘zlashtirish motivatsiyasini o‘qituvchi bilan talabaning ijodiy muloqoti natijadorligiga ta’sir ko‘rsatuvchi empirik va nazariy shart-sharoitlarning iyerarxik darajasini didaktik komponentlar bilan reproduktiv integratsiyalash masalasiga alohida e’tibor qaratilmoqda. Talabalarning o‘quv o‘zlashtirish motivatsiyasini rivojlantirishda pedagogik-psixologik xususiyatlarni hisobga olib o‘qituvchi bilan talabaning o‘zlashtirish motivatsiyasi natijadorligiga ta’sir ko‘rsatuvchi shart-sharoitlar asosida o‘qitish jarayonlarini tashkil qilish muhim hisoblanadi. adpi.uz universaljurnal.uz 157 SUN'IY INTELLEKTNI PEDAGOGIK TA'LIMGA INTEGRATSIYA QILISH:MUAMMO VA YECHIMLAR mavzusida xalqaro ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Andijon. 23-25 aprel 2025-yil Ma`lumki, XX asrning 30-yillaridan boshlab motivatsiyaning maxsus tushunchalari paydo bo‘ladi. K.Levin tomonidan taklif qilingan motivatsiya nazariyasi. Keyin gumanistik psixologiya vakillarining nashrlari paydo bo‘ladi, masalan, A. Maslou , G. Allport , K. Rojers va boshqalar. Shaxsning motivatsion sohasini o`rganar ekan, K.Rodjers inson xulq-atvori ma’lum birlashtiruvchi motiv bilan tartibga solinadi, degan gipotezani ilgari surdi va uni aktuallashuv tendentsiyasi deb atadi. Aktualizatsiya motivi o‘zini saqlash va rivojlantirish, tabiatga xos bo‘lgan shaxsning eng yaxshi fazilatlarini maksimal darajada oshirishni anglatadi. Talabalar yaxshi o‘qish kerakligini yaxshi tushunadilar, lekin bu holat ularni ta’lim faoliyati bilan shug’ullanishga, o‘qib o‘zlashtirish motivatsiyasini rivojlantirishga undamaydi. Tushunish impulsga aylangandagina biz faol motiv bilan shug’ullanamiz. Motivatsion sohani yaratish uchun talabalarga muhim bo‘lgan narsa "tushunilgan" va "haqiqatda ishlaydigan" motivlarning nisbati va etakchilarni aniqlashdir, deydi A.N. Leontiev, ma’no hosil qiluvchi motivlar. Talabalarning rivojlanishi ijtimoiy va kognitiv motivlarning psixologik xususiyatlarini o‘zgartirishidan iborat. Motivatsion soha, A.N. Leontiev shaxsning o‘zagi, psixologiyaning eng muhim bo‘limlaridan biridir, chunki motivatsiya insonning o‘ziga xos xulq-atvorini, uning inson ehtiyojlarini qondirish bilan bog’liq bo‘lgan maqsadlarga erishishga qaratilgan xulq-atvor faoliyatini belgilaydi. Shunday qilib, bu kontseptsiya insonning motivatsion sohasining kelib chiqishi va dinamikasini tushuntirishdir. L.I. Bozovich motivatsiya deb hisoblaydi berilgan faoliyatni belgilovchi motivlar majmui. "Motivatsiya" tushunchasi motivlarning barcha turlarini o‘z ichiga oladi: motivlar, ehtiyojlar, qiziqishlar, intilishlar, maqsadlar, harakatlantiruvchilar, motivatsion munosabatlar. "Motiv" tushunchasi talabalarning harakatlari va harakatlarining rag’batlantiruvchi sababidir. Motiv - maqsadni qo‘yishning sababi, motivni maqsaddan farqlash kerak. Maqsad - bu faoliyat nimaga yo‘naltir