IJTIMOIY TARMOQLAR VA YOSHLAR MULOQOT MADANIYATINING O’ZGARISHI

Аннотация

Данная статья изучает влияние социальных сетей на культуру общения среди молодежи. Социальные сети занимают важное место в социальной жизни молодежи и могут изменять стили общения, эмоциональное выражение и взаимодействие. В статье также рассматриваются социальные, психологические и культурные аспекты социальных сетей. Обсуждаются изменения в общении молодежи и культуре коммуникации, а также возможности, которые социальные сети предоставляют для образования и социальной работы. Ключевые слова:социальные сети, молодежь, культура общения, коммуникация, социальные отношения, эмоциональное выражение, онлайн- платформы, психология, культура. Annotation:This article examines the impact of social networks on the communication culture among youth. Social networks play a significant role in the social lives of young people and can alter communication styles, emotional expression, and interpersonal relationships. The article also explores the social, psychological, and cultural aspects of social networks. It discusses the changes in youth communication and culture of communication, as well as the opportunities that social networks provide for education and social work. Keywords:social networks, youth, communication culture, communication, social relationships, emotional expression, online platforms, psychology, culture. Bugungi kunimizni internet tarmog’isiz tasavvur etishimiz qiyin. Bilamizki 21-asr axborot texnologiyalari asri, shunday ekan zamonaviy taraqqiyot bilan hamnafas 73-son 1–to’plam Iyun-2025 Sahifa: 22 Ustozlar uchun pedagoglar.org bo’lishimiz kerakligi hech kimga sir emas. Bizni texnologiyalar makonidagi bilimimizning qanchalik keng ekanligi jamiyat taraqqiyotidagi o’rnimizni belgilab berayotgani ham yangilik emas. Har bir sohada yangi tehnologiyalarni hayotga keng targ’ib qilinayotgani ham ijtimoiy hayotimizga bir qator yengilliklar berayotgani juda ham quvonarli holat. Lekin tan olish kerakki bunday qulayliklardan noto’g’ri maqsadda foydalanayotganlar talaygina. Hozirgi paytda internet tarmog’idan foydalanish juda keng suratda rivojlanib bormoqda. Bu insonlarga juda keng imkoniyatlar eshiklarini ochib berayotgani hech kimga sir emas. Ma’lumotlarni uzatish, ta’lim olish,ko’ngil ochar tarmoqlar va h.k. Internet haqida gap ketar ekan, ijtimoiy tarmoqlarni gapirmaslikning umuman ilojisi yo’q. Bu haqda Beruniy Sultonovich Alimov (bloger,tarjimon,sobiq diplomat,filologiya fanlari doktori,dotsent) o’zining “Yoshlarning ijtimoiy tarmoqlar orqali mamlakat imijini oshirishdagi roli” nomli maqolasida quyidagi fikr yuritadi. Ijtimoiy tarmoqlar aslida kimlarga va nima uchun kerak degan savolga aniq javob yo’q. Ijtimoiy tarmoqlarning o’zi bu savolga mantiqan “insonlar ortasidagi muloqotni ta’minlash, turli dunyo xabarlaridan boxabar etish, do’st orttirish, o’zining ikkinchi bo’lagini ”sevgisini” topishda insonlarga yordam berish” kabi maqsadlari borligini bildirishadi,ammo bu bilan ular yoshlar ongiga “ommaviy madaniyat”ni singdirilib, ularning ongini umuman yot bo’lgan romantik g’oyalar, xom xayollar bilan to’ldiradi. Buning tub mohiyatiga nazar solsak, kimlarningdir iqtisodiy yoki siyosiy maqsadlari yotishini ko’rish mumkin. Chunki, o’z g’oyalarini sezilarsiz tarzda singdirib bo’lgach, ijtimoiy tarmoqlar turli chaqiriq va reklamalar orqali avval moliyaviy so’ngra, hatto, yashirin siyosiy maqsadlarini ham amalga oshirishi mumkin. “Umuman Internetning paydo bo'lishi bilan hayotning juda ko'p aspektlari, jumladan, kundalik maishiy xizmatlardan tortib, biznes va menejment, yuridik va konsullik xizmatlari va hatto davlat boshqaruvigacha birin-ketin virtual dunyoga ko'cha boshladi. Eng muhimi, u yoshlarning an'anaviy muloqot shaklini tubdan o'zgartirib yubordi. Olis masofadan turib nafaqat eshitish, balki ko'rish imkoniyatining yuzaga kelishi virtual suhbatlarni keskin ommalashtirdi. Keyingi 15-20 yil davomida dunyo mamlakatlari aholisi, shu jumladan, o'zbekistonlik yoshlar hayotida mobil aloqa urf tusini olgan bo'lsa, hozirgi davrga kelib mobil uskunalardagi WhatsApp, ICQ, MSN Messenger va Telegram orqali matnli muloqot (ing. text messaging) ommaviylik kasb etmoqda. Qayd etish kerak, bugungi kunda dunyo aholisining qariyb yarmi – ya'ni 3 mlrd.ga yaqin kishi turli ijtimoiy tarmoqlardan foydalanmoqda. Shulardan eng katta qismi – 2 mlrd. odam “Facebook”da (https://napoleoncat.com sayti bergan ma'lumotga ko'ra), O'zbekistonda “Facebook” tarmog'idan foydalanuvchilar 1 millionga yaqinlashib qolgan. Ular o'rtacha 25-34 yoshda bo'lib, 65,5 foizini erkaklar, 34,5 foizini xotin-qizlarimiz tashkil etar ekan. Ayni paytda dunyoda 1 mlrd.lik auditoriyaga ega Instagram O'zbekistonda 1.586.500 nafar 73-son 1–to’plam Iyun-2025 Sahifa: 23 Ustozlar uchun pedagoglar.org foydalanuvchiga ega. 2.476.590lik Facebook esa mamlakatimizda 686.400 kishini birlashtirgan. 200 mln.lik Telegram – O'zbekistonda 18 mln.kishiga xizmat ko'rsatmoqda. Darhaqiqat ushbu raqamlar tobora kengayib borayotgani,bugungi kunda hech kimni ajablantirmasligi bor gap.