ЙЎЛ БЕЛГИЛАРИ ВА ЧИЗИҚЛАРИ ТАХЛИЛИ.

Аннотация

Ушбу мақола Янги тахрирдаги “Йўл ҳаракати қоидалари”ни олий таълим ва автомактабларнинг педагогик ходимлари томонидан кўриб чиқилиб, муҳокамалардан ўтказилиб, уларнинг фикр мулоҳазаларини инобатга олган ҳолда, “Йўл ҳаракати қоидалари”га тузатиш, ўзгартириш ва қўшимчалар киритилиши кераклигидан иборатдир. Калит сўзлар: йўл ҳаракати, пиёдалар, белгилар, чорраҳа, чизиқлар, кесишма, йўл белгилари. Аннотация: В данной статье указано, что «Правила дорожного движения» в новой редакции должны быть рассмотрены и обсуждены педагогическими работниками высших учебных заведений и автошкол, а в «Правила дорожного движения» должны быть внесены исправления, изменения и дополнения с учетом их мнения. Ключевые слова: движение, пешеходы, знаки, перекрёсток, линии, перекрёсток, дорожные знаки. Annotasia: This article states that the "Traffic Rules" in the new version should be reviewed and discussed by the pedagogical staff of higher education and driving schools, and taking into account their opinions, corrections, changes and additions should be made to the "Traffic Rules". Keywords: traffic, pedestrians, signs, intersection, lines, intersection, traffic signs. Йўл ҳаракати қоидалари /1/ , 1- ИЛОВАсида (74-бет) огохлантирувчи белги 1.3. “Диққат бошқариладиган тўсиқ” белгиси туширилиб қолдирилиб 1.3.1. “Шлагбаумли темир йўл кесишмаси”... белгилари https://scientific-jl.com/luch/ 3 0 6 Часть-38_ Том-2_ Февраль-2025 келтирилмоқда ва йўл белгиларида 1.34. тартиб рақами билан келтирилмоқда(115 бет), бу ўз навбатида тушунмовчиликга сабаб бўлмоқда. Шундан келиб чиқиб 1.34 белгини 1.3.га алмаштиришни талаб этмоқда. 1.20. “Пиёдалар ўтиш жойи”. 5.16.1, 5.16.2 белгилари ва (ёки) 1.14.1 – 1.14.3 чизиқлари билан белгиланган пиёдалар ўтиш жойини билдиради (75- бет) дейилган. 1.14.1 ва 1.14.2 ётиқ чизиқлар тартибга солинмаган пиёдалар ўтиш жойини белгиласа, 1.14.3 ётиқ чизиғи тартибга солинган пиёдалар ўтиш жойини белгилашда қўлланилади, 1-расм. 1.14.1 Йўл белги чизиғи чорраҳада пиёдалар ўтиш жойини белгилайди. Уларнинг эни пиёдаларнинг 1 соатда ўтишига боғлиқ бўлиб, агарда 1 соатда 500 пиёда ўтса, унда пиёдалар йўлагининг эни 1 м олиниши керак, лекин йўлакнинг эни 4 м дан кам бўлмаслиги лозим. 1.14.1 ва 1.14.2 йўл белги чизиқлари тартибга солинмаган пиёдаларнинг ўтиш жойини белгилайди. Агарда пиёдалар йўлагининг эни 6 м дан кам бўлса, 1.14.1, 6 м ва ундан кўп бўлса 1.14.2 белги чизиғи ишлатилиши тавсия этилади. Белги чизиқларини йўл ўқига параллел чизиш керак. 1-расм. 0,2 м 0,4 м 0,6 м 1.14.1 1.14.2 0,6 0,6 м 1,2 м 0 30 https://scientific-jl.com/luch/ 3 0 7 Часть-38_ Том-2_ Февраль-2025 0,52 м 0,2 1-расм. Тартибга солинмаган пиёдалар ўтиш жойини белгиловчи ётиқ чизиқлар. 1.14.3. Йўл белги чизиғи пиёдаларнинг ҳаракати светофор билан тартибга солинган чорраҳаларда белгиланади, 2- 4м 0,3м 0,6 м 4м 2-расм. Тартибга солинган пиёдалар ўтиш жойини белгиловчи ётиқ чизиқ. Йўл ҳаракати қоидаларига 2- ИЛОВА. 1.Ётиқ чизиқларда: “1.14.1 – (оқ рангли “зебра”) – пиёдаларниг ўтиш жойини белгилайди: 1.14.2 – (оқ-сариқ рангли “зебра”) - пиёдаларниг ўтиш жойини белгилайди. 1.14.3 – ётиқ чизиқнинг йўналтиргичлари пиёдаларнинг ҳаракатланиш йўналишларини кўрсатади. 1.14.4 – оқ-қизил рангли йўл чизиғи мактаб ва мактабгача таълим https://scientific-jl.com/luch/ 3 0 8 Часть-38_ Том-2_ Февраль-2025 муассасалари олдида пиёдаларниг ўтиш жойини белгилайди” (99-бет)- деб ёзилган. Биринчидан 1ва 2-расмларда келтириган кетма-кетлик тартиби бузилган, яъни 1.14.2 ётиқ чизиқ билан 1.14.3 ётиқ чизиғини ўрни алмашиб қолган, иккинчидан “Тартибга солинган пиёдалар ўтиш жойини белгиловчи ётиқ чизиқ” кўрсатилмаган. Шундан келиб чиқиб, қуйидагича ўзгартириш киритиш: “1.14.1 – (оқ-қора рангли “зебра”) тартибга солинмаган пиёдалар ўтиш жойини белгилайди. 1.14.2 – (оқ-қора рангли, йўналтиргичли) тартибга солинмаган пиёдалар ўтиш жойини белгилайди. 1.14.3 – пиёдаларнинг ҳаракати светофор билан (2-расм) ёки оқ-сариқ рангли “зебра” ётиқ чизиғи билан тартибга солинган пиёдалар ўтиш жойини белгилайди. 1.14.4 – оқ- қизил рангли йўл чизиғи мактаб ва мактабгача таълим муассасалари олдида пиёдаларниг ўтиш жойини белгилайди” - деб ўзгартириш киритилса мақсадга мувофиқ бўлар эди. Йўл ҳаракати қоидаларига 2-ИЛОВАнинг 1.32да (101-бет) қатнов қисми кесишмаси худудига яқинлашаётганлигини англатиши айтилган. 1.33 “Қатнов қисми кесишмаси худуди” огохлантирувчи йўл белгиси, транспорт воситаси(лари)ни ) ҳайдовчисига қатнов қисми кесишмаси худудига (чорраха худудига) яқинлашаётганлиги ҳақида огохлантиради. Чорраха худуди эса 1.32. Чорраха худуди (сариқ рангдаги “вафлисимон” кўринишдаги)ётиқ чизиғи билан белгиланади. Булар ҳақида умуман маълумотлар келтиримасдан, худудда нима қилинмаслик ҳақида гап кетяпти. Шундан келиб чиқиб 2-ИЛОВАнинг 1.32 га ҳам қўшимчалар киритишни талаб этмоқда. Йўл ҳаракати қоидаларига 2 – ИЛОВА, 2. Тик чизиқлар (102-бет), 2.1 – ҳаракатланаётган транспорт воситаларига хавф туғдирадиган йўл иншоотларининг тик элементлари (кўприклар, йўл ўтказгич ва эстакадалар, устунлар ва бошқала